گال یا جرب (Scabies) ، یک بیماری پوستی است که با خارش پوست خود را نشان می دهد.
بیماری پوستی گال یا جرب
گال یک بیماری پوستی است که با خارش پوست خود را نشان می دهد و عامل آن یک جاندار بسیار ریز است که هشت پا دارد (تصویر مقابل) و در زیر پوست حفراتی را ایجاد کرده و در این حفرات تخم گذاری می کند و باعث خارش پوست می شود. این جاندار مایت (Mite) نامیده می شود.
در اثر خارش شدید که خصوصا شب ها هنگام خوابیدن به اوج خود می رسد، فرد شدیدا خود را می خاراند که همین باعث ایجاد زخم هایی در سطح پوست وی می شود.
علت
این بیماری در تمام دنیا پراکنده است و در بین تمام گروه های سنی یافت می شود.
این بیماری در اثر تماس مستقیم با فرد مبتلا و غالبا با به اشتراک گذاشتن لباس ها و یا ملحفه ها گسترش می یابد.
شیوع بیماری گال بیشتر در خانه های سالمندان، مراکز نگهداری سالمندان و مراکز نگهداری کودکان و یا مهدکودک ها می باشد.
مایت هایی که باعث این بیماری می شوند، وارد پوست فرد شده و تخم ریزی می کنند و حفراتی را در زیر پوست مانند علامت مداد به جای می گذارند
در چه صورت به این بیماری مبتلا می شویم؟
گال در اثر تماس پوست آلوده به پوست سالم انتقال می یابد.
حیوانات خانگی و به طور کلی تمامی حیوانات نمی توانند باعث انتشار این بیماری در انسان شوند.
احتمال مبتلا شدن به این بیماری توسط استخرهای شنا بسیار کم است.
تماس با حوله، ملحفه و البسه فرد مبتلا به این بیماری، منجر به بروز بیماری گال می شود.
تماس با اشیای افرادی که دارای گال خشک و سفت هستند، موجب انتقال این بیماری نمی شود.
بیماری پوستی گال یا جرب
علائم
- احساس خارش، به خصوص شب ها بدتر می شود.
- ایجاد بثورات پوستی، به خصوص در بین انگشتان
- زخم (خراش) بر روی پوست در اثر خاراندن و کندن
- خطوط نازک مدادمانند بر روی پوست
- مایت ها ممکن است بر روی پوست نوزاد نیز منتشر شوند و باعث به وجود آمدن جوش هایی بر روی تنه نوزاد و یا تاول های کوچک بر روی کف دست ها و یا پاهای نوزاد شود.
- در کودکان، مایت ها بر سر، گردن، شانه ها، کف دست ها و پاها اثر می گذارند.
-در کودکان بزرگ تر و نوجوانان، مایت ها بر دست ها، مچ ها، اندام تناسلی و شکم اثر می گذارند.
آزمایشات
- معاینه پوست نشان دهنده علائم بیماری جرب (گال) می باشد.
- آزمایش میکروسکوپی پوست برای ثابت کردن وجود مایت های ریزی که باعث بیماری جرب می گردد.
- بیوپسی پوست (نمونه برداری) نیز یکی از آزمایشات مفید برای بیماری جرب می باشد.
شما می توانید خارش را با استفاده از کمپرس آب سرد و پماد کالامین کاهش دهید
درمان
- پمادهای دارویی تجویز شده توسط پزشک، یکی از رایج ترین درمان ها برای بیماری گال می باشد.
یکی از بیشترین پماد استفاده شده در این مورد عبارت است از: پرمترین 5 درصد. دیگر پمادها شامل: بنزیل بنزوات، سولفور در پترولاتوم و کروتامیتون می باشند. لیندان ( Lindane) به علت دارا بودن عوارض جانبی، کمتر مصرف می شود.
پماد باید تمام بدن را بپوشاند. تمام خانواده، حتی اگر علائمی را نشان ندهند، باید تحت درمان قرار گیرند.
- البسه زیر، حوله و لباس خواب خود را با آب داغ بشویید.
عامل بیماری پوستی گال یا جرب
- قالی ها و مبلمان ها را به دقت جارو بکشید.
- در برخی موارد، پرشک داروهای خوراکی را برای از بین بردن مایت بیماری گال (تصویر مقابل) تجویز می کند.
خارش ممکن است تا دو هفته و یا بیشتر ادامه داشته باشد، اما خارش با تجویز و مصرف داروها برطرف می شود.
- شما می توانید خارش را با استفاده از کمپرس آب سرد و پماد کالامین کاهش دهید.
- پزشک ممکن است داروی ضد حساسیت برایتان تجویز کند.
پیش بینی جریان بیماری
بیشتر موارد این بیماری می تواند بدون ایجاد مشکلات دراز مدت، درمان شود.
موارد شدید با پوسته پوسته شدن و خشک شدن پوست ممکن است نشان دهنده آن باشد که فرد به بیماری ایدز مبتلا شده است.
عوارض
خارش شدید می تواند باعث ایجاد عفونت ثانویه پوست مانند زرد زخم گردد.
در چه مواردی باید نزد پزشک رفت؟
- دارای علائم بیماری گال باشید.
- فردی که در نزدیکی شما است، مبتلا به این بیماری باشد.
پیشگیری
از تماس با افراد آلوده و وسایل آنها خودداری کنید.
مریم سجادپور
بخش سلامت تبیان
