آیا دوغ واقعا خواب آور است؟

آیا دوغ واقعا خواب آور است؟ تغذیه

علت خواب آوری دوغ و سایر محصولات لبنی به دلیل وجود پپتید های موجود در آن ها می باشد که موجب احساس آرامش و کسلی پس از مصرف این موادغذایی در شخص می شود.

احتمالا شما هم بعد از نوشیدن دوغ احساس کسلی و خواب آلودگی می کنید و در بعضی موارد
ترجیح می دهید از نوشیدن این نوشیدنی خوشمزه به دلیل خاصیت خواب آوری دوغ صرف نظر کنید.
اما باید دید آیا واقعا دوغ خواب آور است .یک دلیل برای خواب آوری دوغ این می باشد که
مصرف دوغ موجب ترشح هورمون سرتونین شده و این هورمون موجب خواب راحت و آرامش در انسان می شود.
در این مطلب در Niksalehi به انواع دوغ، خواص دوغ و ارزش غذایی آنها پرداخته ایم.

خواب آوری دوغ

به طور کلی، دوغ در مقایسه با سایر فرآورده‌ های شیر، نسبت به گرمای محیط مقاومت بیشتری در برابر فساد
دارد و در دمای محیط بهتر باقی می ‌ماند و نیاز به نگهدارنده‌ های مصنوعی دیگر ندارد….

دوغ یکی از فرآورد‌ه های مشتق از شیر است که از قدیم در فرهنگ ما جایگاه ویژه ‌ای داشته و
دامنه نفوذ آن حتی به داستان‌ ها، متل‌ ها و ضرب ‌المثل‌ های ما نیز کشیده شده است.

مصرف فراوان دوغ به‌ عنوان یک نوشیدنی همراه با غذا یا به صورت مجزا به ‌خصوص در ماه‌ های گرم
سال سبب شده تا در سال‌ های اخیر، اغلب شرکت‌ های تولید کننده فرآورده‌ های لبنی توجه ویژه ‌ای به
تولید این محصول داشته باشند و بخشی از تولیدات خود را به آن اختصاص دهند.

نوشیدنی دوغ

اما دوغ از نظر غذایی چه جایگاهی دارد و چه عواملی بر کیفیت آن موثر هستند؟
و علت خواب آوری دوغ چیست ؟دکتر گیتی کریم، متخصص
علوم و صنایع شیر و استاد دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، به این سوال پاسخ می ‌دهد

ارزش غذایی دوغ

خانم دکتر! ارزش غذایی دوغ تا چه میزانی است؟ آیا دوغ می ‌تواند جایگزین شیر شود؟

دوغ فرآورده ‌ای حاصل
از شیر است که از اختلاط ماست و آب با نسبت‌ های مختلف و افزودن نمک تهیه می ‌شود.

در صنعت برای طعم‌ دار کردن آن از اسانس ‌های مختلف مثل کاکوتی و نعناع یا گلبرگ‌ های خشک و
خردشده گل محمدی استفاده می ‌کنند.

شاید این طور بتوان گفت که دوغ نوشابه ماست است و حاوی کلسیم و سایر مواد معدنی، ویتامین ‌های موجود
در ماست‌، پروتئین و چربی است.
به همین دلیل ارزش غذایی آن از ماست کمی کمتر است.

بنابراین جایگزین کردن آن به جای شیر چندان درست نیست اما برای افرادی که دارای مشکل عدم تحمل لاکتوز هستند،
می ‌تواند مناسب باشد.

چرا دوغ خواب آور است ؟

علت خواب آوری دوغ

این فقط مربوط به دوغ نیست.
برای دانستن علت خواب آوری دوغ و ماسبت باید بدانید ماست و دوغ به دلیل داشتن
برخی پپتیدهای موجود در کازئین و پروتئین‌ های سرم شیر (مثل تریپتوفان) دارای این
ویژگی هستند.

دوغ ‌هایی که روی بطری ‌شان نوشته‌ شده: “گرمادیده”؛ چه فرقی با دوغ‌ های معمولی دارند؟

دوغ گرمادیده، دوغی است
که بعد از آماده ‌شدن تحت فرآیند پاستوریزاسیون، دوباره پاستوریزه می ‌شود تا میکروارگانیسم‌ های مایه ماست موجود در آن
کاهش یابد.
کم شدن میزان میکروارگانیسم‌ های موجود در دوغ باعث می ‌شود که فرآیند ترش ‌شدن در آن آهسته‌ تر انجام
شود؛ در حالی که دوغ معمولی این حرارت را نمی ‌بیند.

نحوه تشخیص فساد دوغ

عمده ‌ترین عوامل فساد دوغ عبارتند از کپک‌ ها و مخمر‌ها.
می ‌توان گفت که مخمرها بهتر می‌ توانند در دوغ رشد و در آن گاز ایجاد کنند و طعم آن
را تغییر دهند.

به هر حال، مخمرها تاثیر نامطلوبی بر مصرف ‌کننده نمی‌ گذارند اما برخلاف آن ها، کپک ‌ها به ندرت دوغ
را آلوده می ‌کنند و رشد آن ها با تغییر طعم دوغ و سپس تغییر رنگ آن مشخص می ‌شود.
برای جلوگیری از فساد دوغ باید شرایط خاصی فراهم کرد؟ البته این مساله نباید دلیلی بر نگهداری دوغ در دمای
محیط باشد.

همچنین بخوانید :  فواید آب دوغ خیار

این فرآورده نیز مانند تمام مشتقات شیر و فرآورده‌ های لبنی بهتر است در دمای یخچال نگهداری شود.

چه نوع میکروارگانیسم ‌هایی در دوغ وجود دارند؟

از نظر میکروبیولوژیک می ‌توان گفت که دوغ حاوی همان میکروارگانیسم ‌هایی
است که در ماست وجود دارد ولی باید به این نکته توجه داشت که میزان این میکرو‌ارگانیسم ها در دوغ
کمتر از ماست است.

دوغ علاوه بر مزایای تغذیه ‌ای، حاوی باکتری ‌های مفیدی است که اثرات زیادی بر سلامت دستگاه گوارش دارند.
باکتری‌ های مفید نظیر استرپتوکوکوس ترموفیلوس و لاکتوباسیلوس ولگاریس موجود در این فرآورده لبنی، در دستگاه گوارش جایگزین می ‌شوند
و می ‌توانند آثار بسیار مفیدی بر سلامت دستگاه گوارش بگذارند.
این میکروارگانیسم‌ ها همچنین از رشد و تکثیر بسیاری از باکتری ‌های مضر در دستگاه گوارش جلوگیری می ‌کنند.

دلیل گازدار شدن دوغ

چرا این محصول بعد از مدتی باقی ماندن در دمای محیط، گازدار می ‌شود؟ چون برخی میکروارگانیسم ‌ها در محیط
وجود دارند که می ‌توانند طی فر‌آیند رشد و تکثیر خود در محیط به صورت طبیعی گاز تولید کنند.
در صورتی که مواد اولیه مورد استفاده درتهیه دوغ یا ظروف مورد استفاده حاوی این میکروارگانیسم ‌ها و مخمرها باشند،
به مرور زمان باعث تولید گاز و در نتیجه گازدار شدن دوغ می ‌شوند و این پدیده در شرایط عادی
مشکلی برای انسان ایجاد نخواهد کرد.

دوغ ‌هایی که به شیوه مصنوعی گازدار می‌ شوند، چطور؟

این هم یکی دیگر از راه‌ های گازدار کردن دوغ
است.
افزودن گاز دی ‌اکسیدکربن در صورتی که این‌ کار تحت شرایط استاندارد بهداشتی و با رعایت اصول صحیح و مناسب
تولید انجام شود، مانعی ندارد.
گازدار کردن این محصول به ‌صورت مصنوعی، عملی است که مورد تایید کدکس الیمانتاریوس (یک نهاد جهانی تدوین‌ کننده استانداردهای
غذا) هم قرار گرفته است.
انجام این عمل بستگی به سلیقه و پذیرش مصرف‌ کننده دارد و بهتر است گاز اضافه شده، طبیعی باشد.

آیا مصرف بیش از حد آن می ‌تواند مشکل‌ ساز باشد؟

خب، هر ماده غذایی، حتی آب، اگر بیش از
اندازه مصرف شود، می ‌تواند بر سلامت انسان اثر منفی و نامطلوب بگذارد.
دوغ هم از این قاعده مستثنا نیست.
متخصصان تغذیه نیز در این زمینه توصیه می ‌کنند که رژیم غذایی افراد باید به شکلی متنوع و در عین
حال متعادل باشد تا تعادل بدن از وضعیت عادی خارج نشود.

دوغ و نعنا

رعایت بهداشت در تهیه دوغ چه نقشی در سلامت آن دارد؟

اگر این فرآورده لبنی تحت شرایط مطلوب بهداشتی و
مطابق با اصول استاندارد تهیه مواد غذایی (مثل آب مناسب، اسانس‌ های مجاز و سالم، نمک با ویژگی تاییدشده برای
مصرف در غذا) تولید شود، می ‌تواند به‌ عنوان یک نوشابه سالم و مغذی در اختیار مصرف‌کنندگان قرار گیرد.
باید به این نکته توجه داشت که افزودن هر نوع ماده نگهدارنده به دوغ در فرآیند تولید، غیرمجاز است و
تخلف محسوب می ‌شود.
رعایت اصول استاندارد تهیه این فرآورده نیز از مواردی است که باید توسط نهادهای ذیربط مورد بررسی و کنترل قرار
گیرد.

بد نیست بدانید آیا دوغ ضد سرطان است؟

دوغ یکی از بهترین و سالم ترین نوشیدنی ها است و به علت اینکه این فرآورده مستقیما از شیر بدست می آید و بسیاری از ترکیب ها و پروتئین های موجود در شیر را دارد، بسیاری از کارشناسان تغذیه معتقد هستند دوغ همانند شیر می تواند دارای خاصیت ضد سرطانی باشد.

آیا بعد از غذا می توان دوغ خورد؟

نوشیدن دوغ پس از مصرف غذاهای گوشتی می تواند در برخی مواقع می تواند باعث بیماری درد مفاصل شود. توصیه می شود مصرف دوغ به عنوان یک نوشیدنی سالم، بیشتر در فصل های گرم سال استفاده شود و همچنین در مصرف آن نیز زیاده روی نشود.

دکتر گیتی کریم – شمانیوز

تاریخ بروزرسانی : 2020-03-01 / گردآوری :
/
برچسب ها:
گزارش خطا در خبر
اخبار مرتبط :
logo-samandehi