چرا موسی(ع)آیات خدا را به زمین کوبید؟

چرا موسی(ع)آیات خدا را به زمین کوبید؟

حضرت موسی(ع) ماجرای مواجهه حضرت موسی(ع) با بنی‌اسرائیل پس از بازگشت از میقات از جمله آیات سوال‌برانگیز قرآن است.قرآن این صحنه را اینگونه تصویر می‌کند: وَ لَمَّا رَجَعَ مُوسى‏ إِلى‏ قَوْمِهِ غَضْبانَ أَسِفاً قالَ بِئْسَما خَلَفْتُمُونِی مِنْ بَعْدِی أَ عَجِلْتُمْ أَمْرَ رَبِّکُمْ وَ أَلْقَى الْأَلْواحَ وَ أَخَذَ بِرَأْسِ أَخِیهِ یَجُرُّهُ إِلَیْهِ قالَ ابْنَ أُمَّ إِنَّ […]

حضرت موسی(ع)

ماجرای مواجهه حضرت موسی(ع) با بنی‌اسرائیل پس از بازگشت از میقات از جمله آیات سوال‌برانگیز قرآن است.
قرآن این صحنه را اینگونه تصویر می‌کند: وَ لَمَّا رَجَعَ مُوسى‏ إِلى‏ قَوْمِهِ غَضْبانَ أَسِفاً قالَ بِئْسَما خَلَفْتُمُونِی مِنْ بَعْدِی
أَ عَجِلْتُمْ أَمْرَ رَبِّکُمْ وَ أَلْقَى الْأَلْواحَ وَ أَخَذَ بِرَأْسِ أَخِیهِ یَجُرُّهُ إِلَیْهِ قالَ ابْنَ أُمَّ إِنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِی وَ
کادُوا یَقْتُلُونَنِی فَلا تُشْمِتْ بِیَ الْأَعْداءَ وَ لا تَجْعَلْنِی مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِینَ (اعراف/۱۵۰)

[و چون موسى، خشمناک و اندوهگین به
سوى قوم خود بازگشت، گفت: «پس از من چه بد جانشینى براى من بودید! آیا بر فرمان پروردگارتان پیشى گرفتید؟
و الواح را افکند و [موى‏] سر برادرش را گرفت و او را به طرف خود کشید.
[هارون‏] گفت: «اى فرزند مادرم، این قوم، مرا ناتوان یافتند و چیزى نمانده بود که مرا بکشند؛ پس مرا دشمن‏شاد
مکن و مرا در شمار گروه ستمکاران قرار مده.» ]

پیرامون این کریمه، دست‌کم دو سوال مطرح است.
یکی اینکه چرا حضرت موسی(ع) الواح آسمانی را به زمین افکند؟ آیا این مساله بی‌اخترامی به فرامین الهی نیست؟ دوم
اینکه چرا وی، از روی غضب، سر برادرش را کشید وبه محاسنش چنگ آویخت؟ در حالیکه می‌دانست هارون(ع) تقصیری نداشت؟
اهل تفسیر کمتر متعرض سوال نخست شده‌اند.
گویا سوال دوم چون با مقام عصمت پیامبران الهی، ناسازگار می‌نماید، بیشتر مورد اهتمام بوده است.

مفسران درباره اینکه آیا این الواح همان تورات مشهور است یا غیر آن اختلاف نظر دارند؛ بیشتر مفسران بر این
باورند که الواح همان تورات است.
[۱] [۲] [۳] گروهی دیگر ارسال الواح را پیش از نزول تورات می‌دانند.
[۴] برخی دیگر نیز تورات را بخشی از الواح دانسته‌اند.
[۵]

پاسخ سوال اول

سوال نخست، پاسخی کوتاه و روشن دارد و آن اینکه چون توحید اساس دعوت انبیاست و اگر این پایه
ویران شود، سایرتعالیم انبیاء نیز فرو خواهد ریخت لذا حضرتش می‌بایست به گونه‌ای رفتار می‌کرد که عمق فاجعه برای مردم
روشن شود.
آری! وقتی متکلم از دست برود دیگر کلام، هیچ رتبت و ارزشی نخواهد داشت.

پاسخ سوال دوم

اما در پاسخ به سوال دوم، هر مفسر بنا بر منهج تفسیری و مبانی اندیشه‌ای خود پاسخ گفته است.
مرحوم طبرسی در مجمع البیان، گزارشی اجمالی از این پاسخ‌ها به دست داده است:

۱٫
موسى سر بردار را گرفت و کشید، تا قوم بدانند که کار زشتى مرتکب شده‏اند چنان که هر گاه انسان
خشمگین مى‏شود، همین کارها را با خودش هم انجام مى‏دهد، لب مى‏گزد و ریش خود را مى‏کشد.
موسى هارون را بمنزله خودش قرار داد و همین کارها را با او کرد.
این وجه از ابو على جبائى است.
این جور کارها تابع موازین عرفى است.
ممکن است در بعضى جاها تحقیر و در بعضى جاها احترام باشد.

۲- شیخ مفید مى‏فرماید: موسى مى‏خواست از این راه نشان دهد که از کردار آنها سخت غضبناک شده است و بدینوسیله زشتى عمل آنها را بآنها بفهماند تا بعدا چنین کارهایى نکنند.

۳- مى‏خواست او را از قوم جدا کند و از او سوال کند که آیا تقصیرى دارد یا ندارد؟ لذا
وقتى معلوم شد بیگناه است، براى او و خودش دعا کرد.

۴- وقتى که دید هارون هم مثل خودش ناراحت است، براى تسکین هارون سرش را چنان کشید که درد گرفت
و مردم نادان فکر کردند مى‏خواهد او را تحقیر کند.
آن گاه برائت او را آشکار کرد و براى ازاله تهمت در حقش دعا کرد.

۵- منظورش این بود که هارون را از اینکه متابعت نکرده، ملامت کند.چنان که در سوره طه مى‏فرماید: «ما مَنَعَکَ
إِذْ رَأَیْتَهُمْ ضَلُّوا أَلَّا تَتَّبِعَنِ» یعنى چه چیز ترا واداشت که وقتى دیدى آنها گمراه شده‏اند، از من متابعت نکنى؟
(۶)

دیدگاه علامه طباطبایی(ره)

علامه طباطبایی مفسر کبیر المیزان چنانکه از وی متوقع است، بنا بر مبانی خاص خود، پاسخ دیگری به میان
می‌آورد.
وی می گوید: « از ظاهر سیاق آیه مورد بحث و همچنین آیات راجع به این داستان از سوره” طه”
بر مى‏آید موسى (ع) همان مقدار که بر بنى اسرائیل غضب کرد بر هارون نیز غضب کرد و معلوم مى‏شود
وى چنین پنداشته که هارون در مبارزه علیه بنى اسرائیل کوتاه آمده، و همه جد و جهد خود را به
کار نبرده، و به نظر خود چنین صلاح دانسته، با اینکه موقع جدا شدن از او سفارش کرده و بطور
مطلق گفته بود:” وَ أَصْلِحْ وَ لا تَتَّبِعْ سَبِیلَ الْمُفْسِدِینَ‏ در میان قوم به اصلاح امر ایشان بپرداز و راه
مفسده جویان را پیروى مکن”.
در اینجا ممکن است کسى بپرسد آیا این مقدار اشتباه از موسى بن عمران (ع) با عصمت آن جناب منافات
ندارد؟ جوابش این است که: نه، ادله عصمت انبیاء این سنخ اشتباهات را که در حقیقت اختلاف در سلیقه و
مشى است نفى نمى‏کند، تنها امورى را نفى مى‏کند که مربوط به حکم خداى سبحان باشد، نه چیزهایى که مربوط
به زندگى و مشى در زندگى است.و همچنین است گرفتن موى سر هارون و کشیدن آن، چون این نیز اثر
آن خیالى بود که موسى (ع) در باره هارون کرد، و مقدمه زدن او بود، موسى (ع) مى‏خواسته برادر خود
را در یک امر ارشادى تادیب کرده باشد نه در یک حکمى از احکام مولوى پروردگار، تا اشتباه در آن
منافات با عصمت داشته باشد، و لذا مى‏بینیم وقتى هارون جریان را برایش شرح داد و موسى فهمید که وى
بى‏تقصیر و معذور بوده براى خودش و او دعا نمود و عرض کرد.
(۷)

دیدگاه آیت الله جوادی آملی

از معاصرین، دیدگاه استاد جوادی آملی(درخلال درس تفسیرشان) که مبتنی بر یک اصل مسلم شیعی است، در خور تامل
است.
از منظر ایشان این سخن که اهل بیت(ع) عدل قرآنند، فقط مختص به دین اسلام نیست بلکه هر پیامبری از
هر آئینی، هم‌وزن و معادل کتاب آسمانی‌اش است.
بنابراین هر سخنی که در راستای توجیه افکندن الواح توسط حضرت موسی(ع) گفته شود همان را می‌توان درباره رفتار او
با هارون(ع) بیان کرد.
(۸)

مقصود ایشان از سخن این است که اگر بنا باشد توحید زیر سوال برود دیگر چه مانعی خواهد داشت
که چنین رفتاری با پیامبر خدا صورت پذیرد؟ برخورد تند با پیامبر خدا حتی اگر گناه‌کار هم نباشد، در صورتی
که بتواند اثر این گمراهی را از دیده و دل مردم بزداید، بسیار توجیه‌پذیر خواهد بود.تبیان

مظالب مرتبط:

معجزات حضرت موسی رانام برید؟
کشف راز علمی دونیمه شدن دریا توسط حضرت موسی(ع)
گفت و گوی حضرت موسی(ع) با خدا درباره شب قدر
مناسب ترین کفش برای دویدن و پیاده روی + عکس
آگهی استخدام همکار در سایت های نیک صالحی و پرشین وی
2015-09-03
امتیاز بدهید
امتیاز : 4 تعداد رای : 1
برچسب ها:
اخبار مرتبط :
بازار سهسامسونگکفش پاشنه مخفیتور استانبول
دکتر تاجبخشدکتر بتول طاهریمهر پرواز
ختم ۷ روزه سوره توحید بسیار قوی برای محبت
ختم ۷ روزه سوره توحید بسیار قوی برای محبت
تبدیل گناهان به حسنات با انجام این عمل
تبدیل گناهان به حسنات با انجام این عمل
ختم اسم اعظم الهی و خواص بینظیرش
ختم اسم اعظم الهی و خواص بینظیرش
عواقب شوم لقمه حرام در زندگی انسان ها
عواقب شوم لقمه حرام در زندگی انسان ها
رفع استرس و دلشوره با خواندن این دعای کارگشا
رفع استرس و دلشوره با خواندن این دعای کارگشا
ختم سریع التاثیر تا سه روز
ختم سریع التاثیر تا سه روز
آرامش دل انسان با ذکر و نماز‌ چه زمان میسر نیست
آرامش دل انسان با ذکر و نماز‌ چه زمان میسر نیست
ذکری مجرب جهت خانه دار شدن و توانگری
ذکری مجرب جهت خانه دار شدن و توانگری
بازار سهسامسونگکفش پاشنه مخفیتور استانبولدکتر تاجبخشدکتر بتول طاهریمهر پرواز