اسرار نهفته در روزه

اسرار نهفته در روزهدین و اندیشه

روزه در احادیث در رابطه با اهمیت روزه روایت ها وارد شده است و بسیار بر آن اصرار شده خوب مگر این تشنگی و گرسنگی چه اهمیتی دارد که در قرآن و فرمایشات پیامبر اکرم و ائمه معصومین تا به این حد سفارش شده در پس این پرده و رنج روزه چه پنهان است؟ رسول […]

روزه در احادیث

در رابطه با اهمیت روزه روایت ها وارد شده است و بسیار بر آن اصرار شده خوب مگر این تشنگی
و گرسنگی چه اهمیتی دارد که در قرآن و فرمایشات پیامبر اکرم و ائمه معصومین تا به این حد سفارش
شده در پس این پرده و رنج روزه چه پنهان است؟

رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود :روزه
سپر آتش است ۱و نیز فرمودند :

روزه دار تا آن زمان که غیبت مسلمانی را نمی کند در حال
عبادت است ، هر چند که در بسترش خوابیده باشد.۲

و در حدیث قدسی آمده :

روزه برای من است و من به آن جزا میدهم
و برای روزه دار دو شادی است ، هنگامی که افطار می کند ، و هنگامی که پروردگار عزوجل
خویش را ملاقات می کند.
قسم به کسی که نفس محمد صلی الله علیه و آله در دست اوست دهان بدبوی روزه دار در نزد
خداوند معطر تر از عطر مشک است.۳

امام موسی کاظم علیه السلام فرمود :

اگر روزه دارید قبل از ظهر بخوابید زیرا که خدای تبارک و تعالی
،‌روزه دار را به هنگام خواب اطعام می کند و می نوشاند.۴

برخی از بزرگان گفته اند :

اگر روزه هدفی جز ارتقاء از پستی های
نفس حیوانی به اوج روحانیت ملکوتی نداشت انسان را از این فضل و بزرگی کفایت می کرد.
در حالی که روزه سپری از آتش جهنم است .
زیرا که روزه ،‌آتش شهوت و غضب را که آتش درون انسان در دنیا بوده و منشاء آتش اخروی
می باشد را خاموش می کند.
و به همین جهت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله در حدیث فوق فرمودند : تا زمانی که غیبت
مسلمان را نکند، در عبادت است.
به خاطر این که غیبت خوردن گوشت مرده است .
۵ پس نوعی خوردن و اکل می باشد که به واسطه آن بدن قوی می گردد.

و با وجود اینکه همه عبادات از آن خداست ، ‌خداوند فرموده که : روزه از برای من است.
به همانگونه که زمین از آن خداست ،‌ولی خداوند ،‌کعبه را نیز اختصاصا برای خود می داند.
سر این مطلب دو نکته است:

نکته اول : همه عبادات ،‌در نظر گاه مردم است ولی روزه از آنجا
که فقط ترک کردن و خود نگهداری است و در آن عمل نیست که به مشاهده دیگری در آید و
نیتی درونی می باشد بدین جهت جز خداوند بر آن آگاه نیست.

نکته دوم : شهوات که ابزار شیطانند ، با خوردن و آشامیدن قوت می یابند و چون روزه ،‌خودداری از
خوردن و آشامیدن است، پس در حقیقت روزه قهر دشمنی با دشمن، شیطان و شهوات می باشد.
به همین منظور پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند:

شیطان در رگهای فرزندان آدم به مانند
خون جریان می یابد.
پس مجاری آن را به وسیله گرسنگی سد کنید.۶

شهوات مرتع و چراگاه شیطان است.
و دیگر ، ‌بوی بد دهان است که در نزد خداوند مطبوع تر و خوشبوتر از بوی مشک می باشد.
روزه سپر آتش است .
پس چون یکی از شما روزه دار بود ،‌دشنام ندهد و ازسر جهل سخن نگوید و آن هنگامی که کسی
باوی به نزاع برخاست یا به او ناسزا گفت بگوید که روزه ام .

برای آنکه روزه و بدبویی دهان به دنبال آن ،‌سبب پاکی روح است که نزد خداوند می باشد ، زیرا
که آنچه در نزد انسان است بدن و جسم انسانی است نه روح او و خدای تبارک و تعالی در
این آیه به آن اشاره فرموده است: روزه

آنچه نزد شماست همه نابود خواهد شد، آنچه نزد خداست باقی می
ماند.۷

مرتبه پاکی روح کجا و پاکی و خوشبویی مشک؟! زیرا که پاکی روح ، روحانی و عقلی و معنوی
است ، و خوشبویی مشک جسمانی و حسی و صوری می باشد.

در باره مراتب روزه، ‌ابو حامد غزالی ، مطالبی را بیان می کند که خلاصه آن این است :۸

همچنین بخوانید :  غیبت قطعا روزه را باطل می کند!
بدان برای روزه سه درجه است : روزه عموم ،‌ روزه خصوص و روزه خصوص خصوص.

۱-
اما روزه عموم – نگهداری شکم و فرج از شهوات است.

۲- اما روزه خصوص نگهداشتن گوش و چشم و زبان و دست و پا و سایر جوارح از گناه است
،‌که شش مطلب کامل می گردد:

اول : پوشاندن چشم و نگه داشتن آن از افتادن به نگاهی که گناه
یا مکروه است ، ‌بلکه هر چه قلب را مشغول می دارد و از ذکر خدای متعال منحرف می کند
.
رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود:

نگاه تیری مسموم از تیرهای ابلیس است ،‌پس کسی که نگاه را
از ترس خدا ترک نماید ،‌ خداوند به ایمانی عطا می کند که حلاوت و شیرینیش را در قلبش می
یابد.

و نیز فرمود :

پنج چیز روزه دار را افطار می دهند ،:

دروغ ، غیبت ، سخن چینی ، سوگند دروغ، و نگاه از روی شهوت.۹

دوم: حفظ
زبان از سخن بیهوده و دروغ و غیبت و سخن چینی و فحش و ستم و خصومت و ریاکاری .

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمود:

روزه سپر آتش است.
پس چون یکی از شما روزه دار بود، ‌دشنام ندهد و از سر جهل سخن نگوید و آن هنگامی
که کسی با وی به نزاع برخاست یا به او ناسزا گفت بگوید که روزه ام.
۱۰ شهوات ابزار شیطانند ، با خوردن و آشامیدن قوت می یابند و چون روزه ،‌خودداری از خوردن و آشامیدن
است ، پس در حقیقت روزه قهر دشمنی با شیطان و شهوات می باشد.

سوم: بازداشتن گوش از استماع محرمات.
چون هر چه که سخن حرام باشد، گوش دادن آن نیز حرام است ،‌ خدای متعال می فرماید: شنوندگان دروغ
و خورندگان مال حرام .
۱۱

و پیامبر اکرم فرمودند : غیبت کننده و شنونده هر دو شریک در گناهند.۱۲

چهارم : نگاه داشتن بقیه
اعضاء بدن از بدی ها و نگاه داشتن شکم از خوردن غذای شبهه ناک به وقت افطار.
زیرا که روزه از حلال (بازداشتن خود از حلال) و افطار با حرام ، معنای صحیحی ندارد.
مانند این می‌باشد که قصری به پا شود و فورا منهدم شود یا دارویی جهت معالجه خورده شود و بلافاصله
سمّ مهلک بنوشد.
چون محرمات ، سمومی هستند که دین را هلاک می کنند ،‌و روزه داروی انسان است .
و دارو با سم ، ‌نفعی در بر ندارد.
پیامبر فرمود: چه بسیار روزه داری که برایش بهره ای از روزه داری غیر از گرسنگی و عطش نیست.

پنجم : در وقت افطار ، ‌در خوردن زیاده روی نکند و شکم را پر نکند زیرا که هیچ ظرفی
در نزد خداوند،‌ مغضوب تر از شکم پر – حتی از حلال –نیست .
چگونه می شود که فردی روزه داشته باشد ، ‌با دشمن خدا (شیطان) مبارزه کند و با هوای نفس ستیزه
کرده ، ‌تقوای الهی را نگه دارد و تا شب، ‌خود را از شهوات نگه داشته، ‌پس از افطار، آن
را تهییج نماید و رغبت نفس را بیشتر سازد و آن را از لذات انباشته گرداند؟ و البته بهتر و
برتر آن است که نفس را در خوردن از عادت همیشگی برحذر داشته و یا اینکه روزه دار غذای همیشگی
خود را بخورد و از پرخوری پرهیز نماید.

ششم : قلب روزه دار بعد از افطار ، ‌مابین امید و ترس ، ‌مضطرب و نگران باشد، چون نمی
داند که آیا روزه اش قبول شده است ،‌که از مقربین باشد ، یا اینکه رد شده و مورد
خشم الهی قرار گرفته است؟

و اما دنباله سخن ابوحامد غزالی :

۳- روزه خصوص خصوص : روزه قلب از توجه داشتن به پستی ها و افطار
دنیایی و دور نگه داشتن آن از غیر خدا می باشد.
افطار این روزه ،‌به فکر در باره دیگر مسائل دین و آخرت و آن مسائلی از دنیاست که نقص برای
دین دارد زیرا که این چنین تعلق دنیوی ، توشه آخرت است.

تبیان

تاریخ بروزرسانی : 2014-07-03 / گردآوری :
/
برچسب ها:
اخبار مرتبط :
هم سامدکتر تاجبخشدکتر بتول طاهریویدئو