پربیننده ترین خبرها
آخرین خبرها
وب گردی

عوامل تقويت استحکام خانواده

هدف اساسى دين اسلام ، تربيت انسان‏ها و تامين سعادت بشر در تمام ابعاد وجودي ، در تمام مراحل زندگى است. پيامبران الهى به ويژه پيامبر اسلام‏ (ص) ، براى اين هدف مقدس مبعوث شده و در اين راه نهايت‏...

هدف اساسى دين اسلام ، تربيت انسان‏ها و تامين سعادت بشر در تمام ابعاد وجودي ، در تمام مراحل زندگى است. پيامبران الهى به ويژه پيامبر اسلام‏ (ص) ، براى اين هدف مقدس مبعوث شده و در اين راه نهايت‏ سعى خود را مبذول نموده‏ اند و در انجام اين ماموريت ، ‏به نيازها ، ويژگى‏ها و علايق فطرى بشر به عنوان يك اصل مسلم توجه فراوان داشتند. به همين جهت دستورات تربيتى اسلام و فرهنگ حيات بخش اهل بيت‏( ع ) ، دقيقا در راستاى پرورش فطرى انسان‏ها ، تدوين شده است. خداوند متعال براى تربيت افراد بشر ، كانون پر مهر خانواده را بهترين محيط تربيتى انسان قرار داده است. در اين مقاله به بررسى راههاى تقويت عواطف اعضاى خانواده ، در پرتو سيره و سخنان اهل بيت ‏(ع) مى ‏پردازيم.

راههاى تقويت عواطف در خانواده

1 - گفت و گوهاى محبت‏ آميز:

يكى از راههاى استحكام بنيان خانواده ، توجه به ارتباط كلامى است. سخنان عاطفى و بهره‏ گيرى از كلمات دلنشين و خطاب‏هاى شايسته و محبت‏ آميز ، مخاطب را جذب مى‏كند. خواسته يا ناخواسته از گوينده راضى شده ، و در دلش نوعى احساس محبت نسبت‏ به او ايجاد مى‏شود.

اگر در خانواده‏اى مرد يا زني با عبارات زيبا و دلپذير همسرش را صدا كند ، علاوه بر اين كه به فرزندان چگونه سخن گفتن را مى‏آموزد ، در قلب او جايگاه ويژه‏اى خواهد يافت. اميرمؤمنان (ع ) مى‏فرمايد: « اجملوا فى الخطاب تسمعوا جميل الجواب(1) ، زيبا سخن بگوييد تا سخن زيبا بشنويد.»

خطاب‏هاى ملاطفت ‏آميز و دلربا ، روح را نوازش داده و همسر را تحت تاثير قرار مى‏دهد. بعضى از عبارات ، آن قدر زيبا هستند كه هرگز تا آخر عمر فراموش نمى ‏شوند.

رسول گرامى اسلام (ص) با توجه به اين نكته فرمودند: « قول الرجل للمراة انى احبك لا يذهب من قلبها ابدا. (2) مردى كه به زنش بگويد: من ترا دوست دارم ، [اثر اين سخن] هرگز از دل زن بيرون نمى ‏رود.» اساسا مرد و زن مسلمان بايد زبان خويش را به سخن نيك عادت دهند ، زيرا انسان فطرتا از عبارت‏هاى جذاب و پرمهر استقبال مى‏كند و نسبت‏ به انسان‏هاى نيكو سخن ، در دل احساس محبت مى‏نمايد.

2 - صدا كردن با بهترين نام :

صدا كردن همسر با نامى كه بيشتر دوست دارد ، در ايجاد انس و الفت در ميان زوجين تاثير به سزايى خواهد داشت. پيامبر گرامى اسلام ( ص ) توصيه فرموده اند كه براى افزايش مهر و صفا در ميان مسلمانان ، همديگر را با نام زيبا و محترمانه صدا بزنند: «ثلاث يضفين ود المرء لاخيه المسلم يلقاه بالبشر اذا لقيه و يوسع له فى المجلس اذا جلس اليه و يدعوه باحب الاسماء اليه; (6) سه چيز دوستى و محبت‏ بين دو مسلمان را افزايش داده [و صفا و صميميت را در ميان آن‏ها تقويت مى‏كند.] 1. هنگام ملاقات ، با خوشرويى و چهره‏اى گشاده برخورد كند. 2. اگر مى‏خواهد در كنار او بنشيند برايش جا باز كند. 3. به بهترين نامى كه دوست دارد او را صدا بزند.»

3 - سلام كردن به همديگر :

طبق آموزش‏هاى اسلام ، سلام كردن با صداى رسا و واضح و با آهنگى عاطفى و جذاب موجب تقويت روابط بين زن و شوهر خواهد شد. سلام با لحنى عاطفى ، كينه‏ ها را از بين برده ، روحيه را تقويت كرده و دل‏ها را به هم نزديك مى‏نمايد. سلام دادن به جمع خانواده و به ويژه زن و شوهر به يكديگر ، نشاط آور و فرح ‏بخش است.

امام صادق عليه السلام فرمود: «يسلم الرجل اذا دخل على اهله(3) ; وقتى شوهر به خانه وارد مى‏شود ، بايد به اعضاى خانواده (به ويژه همسرش) سلام كند.»

4 - اظهار علاقه و ابراز محبت :

زوج جوانى كه با هم پيمان زناشويى مى‏بندند ، معمولا بر مبناى علاقه درونى و عشق پاكى است كه به يكديگر دارند. اما آنچه كه در اسلام تاكيد شده ، بنيان خانواده را تقويت مى‏كند و محبت و الفت را ميان زوج جوان افزايش مى‏دهد ، اظهار و ابراز آن است.

امام صادق‏ عليه السلام مى‏فرمايد: «اذا احببت رجلا فاخبره بذلك فانه اثبت للمودة بينكما; (4) هرگاه شخصى را دوست داشتى ، دوستى خود را به او اعلام كن ، زيرا اين عمل انس و الفت را بين شما پايدارتر مى‏كند.»

5 - دلجويى ، استقبال ، بدرقه :

خانواده براي انسان كانون آرامش و راحتى است. مردى كه بيرون از منزل با انواع مشكلات درگير است و با ناملايمات فراوانى برخورد مى‏كند ، دوست دارد هنگام برگشت ‏به خانه كسى از او دلجوئى كند ، حرف دلش را بشنود و با سخنان آرام بخش خود ، مرهم دردهاى انباشته دل او باشد. دلش مى‏خواهد هنگامى كه در منزل را باز مى‏كند ، كسى با چهره‏اى گشاده ، لبى خندان و لحنى عاطفى از او استقبال نموده و آنچه را كه در دست دارد ، با تكريم از او تحويل بگيرد و اين فرد جز همسر صالح و مهربان او فرد ديگرى نخواهد بود. در اين صورت چنين زنى از دوستان خدا بوده و پاداش بزرگى خواهد داشت.

مردى به محضر رسول خدا صلى الله عليه و آله آمده و عرضه داشت: « يا رسول ‏الله! من همسرى دارم كه هرگاه وارد خانه شوم به استقبالم مى‏آيد و چون مى‏خواهم از منزل بيرون روم مرا بدرقه مى‏كند. هر گاه مرا اندوهگين ببيند مى‏گويد: چه چيز تو را اندوهگين كرده؟ اگر براى مخارج زندگى ‏ات ناراحتى ، مطمئن باش كه ديگرى (خداوند) عهده ‏دار آن است و اگر براى آخرت [و گرفتارى‏هاى قبر و قيامت] غصه مى‏خورى ، خداوند اندوهت را زياد كند. (و بايد چنين باشى.) رسول خدا (ص) فرمودند: خداوند [در روى زمين] كارگزارانى دارد و اين زن يكى از آن‏ها است. براى او نصف پاداش شهيد مى‏باشد.» (5)

على ( ‏ع ) در مورد بانوى بانوان و همسر نمونه تاريخ مى‏فرمايد: « به خدا سوگند بعد از ازدواج با فاطمه‏ (س) بر او خشمگين نشدم و او را به كارى مجبور نكردم . و او مرا ناراحت نكرد و هيچگاه با من مخالفت ننمود ، وقتي به او نگاه مى‏كردم تمام غم و اندوه‏هاى دلم برطرف مى‏شد.»(6)

6 - همدلى در انتخاب نوع غذا :

هماهنگى و همدلى در انتخاب نوع غذا از جمله عواملى است كه ارتباط زن و شوهر را تقويت كرده و بنيان خانواده را استحكام مى‏بخشد. اگر زوجين در مساله غذا و خوراك تفاهم داشته باشند و شرايط همديگر را مراعات كنند ، بسيارى از مشكلات و اختلافات خانواده‏ها حل مى‏شود. اگر مرد غذايى را دوست دارد وانتظار دارد كه در منزلش تهيه شود ، مى‏تواند علاوه بر اين كه لوازم مورد نياز را تهيه مى‏كند ، همسر خويش را از آن آگاه سازد. ولى اگر براى او فرقى نمى‏كند ، كه معمولا هم شوهران مسلمان و متعهد چنين اند و در مورد غذاى روزانه خويش سخت‏گيرى و موشكافى نمى‏كنند ، در اين صورت از غذاى تهيه شده استفاده كرده و با كمال متانت و بزرگوارى از همسر هنرمند خويش قدردانى و تشكر مى‏نمايد و با بهانه‏ هاى مختلف زحمات وى را ناديده نمى‏گيرد. رسول اكرم (ص) فرمود: «المؤمن ياكل بشهوة عياله والمنافق ياكل اهله بشهوته; (7) انسان با ايمان ، مطابق ميل و خواسته عيالش غذا مى‏خورد و خانواده انسان منافق ، مطابق ميل و خواسته وى غذا مى‏خورند.»

در سيره و روش (ص) آمده است كه آن حضرت هيچگاه در مورد انتخاب نوع غذا سختگيرى نمى‏كرد و با خانواده‏اش همراه مى‏شد: « رسول خدا (ص) از هر نوع غذا مى‏خوردند و غذايى كه خداوند برايش حلال نموده بود ،‏ به همراه خانواده و خدمتگزارشان تناول مى‏كردند.»

در جاي ديگر پيامبر خدا (ص) فرمودند: «خير نسائكم الطيبة الطعام; (9) بهترين زنان شما زنى است كه غذاى پاكيزه و دلپسند درست كند.»

7 - فراهم نمودن مخارج خانواده :

مرد به عنوان مدير خانواده ، مسؤوليت فراهم كردن وسائل مورد نياز از قبيل خوراک و پوشاک و... اعضاى خانواده را عهده دارد. در اين مورد اگر مردان با ايمان وظيفه خويش را در مورد به دست آوردن روزى حلال و پاكيزه به خوبى ‏انجام دهند ، مقامي بس بلند ، در پيشگاه خداوند متعال كسب خواهند نمود.

امام باقر (ع ) فرمودند: «من طلب الرزق فى الدنيا استعفافا عن الناس و سعيا على اهله و تعطفا على جاره لقى الله عزوجل يوم القيامة و وجهه مثل القمر ليلة البدر; (10) هر كس در دنيا به دنبال روزى حلال برود ، به قصد اين كه نيازمند و محتاج ديگران نباشد و مخارج زن و فرزندش را تامين نمايد و به همسايه‏ ها [و همنوعان مستمند خود] يارى رساند ، چنين فردى در روز قيامت ‏با سيمايى [نورانى] مانند ماه شب چهارده با خداوند ملاقات خواهد كرد.» و امام صادق ‏(ع ) نيز فرمودند: « الكاد على عياله من حلال كالمجاهد فى سبيل‏الله; (11) مرد تلاشگرى كه براى تهيه روزى حلال و مشروع براى خانواده‏اش مى‏كوشد ، مانند مجاهدى است كه در راه خدا جهاد مى‏كند.» امام رضا عليه السلام نيز فرمودند: « كسى كه از فضل و عنايت پروردگار به دنبال روزى حلال مى‏رود به اندازه‏اى كه مخارج خانواده خود را تامين كند ، از رزمنده‏اى كه در راه خداوند متعال جهاد مى‏كند پاداش افزونترى دارد.» (12)

8 - هديه دادن به همسر :

احترام به شخصيت افراد ، در وجود آنان عشق و محبت مى‏آفريند. هديه دادن نوعى احترام به طرف مقابل محسوب مى‏شود و انسانى كه هديه را مى‏گيرد بى‏اختيار و از روى فطرت خدادادى خويش ، مهر و محبت هديه دهنده را در دل خود جاى مى‏دهد. اين نكته در روابط زناشويى از اهميت ‏خاصى برخوردار است و عامل مهمى در ايجاد انس و الفت و هم گرايى نسبت ‏به زن و مرد به شمار مى‏رود .

parsianforum.com

ایستگاه سلامت نیک صالحی
جدیدترین خبرهای امروز
تازه های نیک صالحی در یک نگاه
جدیدترین خبرهای امروز