هاست

دوست گرامی، به خارج شدن سر استخوان از حفره مفصلی , در رفتگی گویند. دررفتگی زمانی روی می دهد که یک مفصل بیش ازحد طبیعی حرکتی خود به حرکت واداشته شود.
▪ علائم و نشانه ها
۱) تغییر شکل مفصل
۲) درد شدید در سطح مفصل که با تغییر وضعیت بدتر می شود.
۳) تورم اطراف مفصل
۴) تغییر رنگ اطراف مفصل
۵) ناتوانی در حرکت دادن تاحیه صدمه دیده
۶) اختلاف ظاهری در مقایسه با مفصل سالم
۷) حساسیت موضع به لمس یا فشار (تندرنس)
▪ اقدامات و کمکهای اولیه
۱) نبض, حس و قابلیت پر شدن مویرگی را در اندام صدمه دیده بررسی کنید.
۲) قسمت آسیب دیده را با طرف مقابل قسمت آسیب ندیده مقایسه نمائید.
۳) توصیه می شود که در رفتگی را نیز مانند شکستگی با استفاده از آتل ثابت نمائید.
۴) در صورت وجود شکستگی, عضو را آتل بندی کنید.
۵) مفا صل را حرکت ندهیدزیراممکن است آسیب عروق خونی و اعصاب روی دهد.
۶) مفصل در رفته را جا نیندازید.
۷) در صورت بروز شوک, آن را درمان کنید.
۸) مصدوم را به مرکز درمانی انتقال دهید.
پیچ خوردگی ( Sprain ) :
پیچ خوردگی به آسیبی اطلاق می شود که در اثر چرخش یا کشش بیش ازحد معمول یک عضو در سطح مفصلی روی می دهد و کپسول اطراف مفصل و رباطهای آن آسیب ببینند.خونریزی در اطراف یا داخل کپسول مفصلی منجر به ایجاد علائم ونشانه های زیر خواهد شد. پیچ خوردگی اغلب در قوزک پا و زانو روی می دهد و نباید به صورت ناشیانه با آن برخورد کرد. درمان و برخورد نادرست با این آسیب می تواند اختلال در کار عضو را برای تمام عمر به ارمغان بیاورد. در بعضی مواقع جهت اصلاح این نوع آسیب نیاز به عمل جراحی برای ترمیم پارگی ها وجود دارد.
▪ علائم و نشانه ها
۱) حساسیت به فشار(تندرنس)به صورت یک نقطه بالای رباط آسیب دیده
۲) درد شدید , بطوری که مانع از حرکت روی عضو آسیب دیده شود.
۳) بی ثباتی مفصل که به صورت افزایش دامنه حرکات مفصلی بروز می کند, ممکن است با تورم و گرفتن وضعیت ضد درد مخفی شود.
۴) تورم و خونمردگی وگرم شدن سطح مفصل به علت پارگی مویرگها
و رباطها. بیان اختلاف بین پیچ خوردگی شدید و شکستگی بسیار مشکل است. لذا در این گونه موارد , مانند یک شکستگی عمل نمائید مگر اینکه نظر یک پزشک را بدانید. براساس ظاهر یا میزان درد نمی توان به تشخیص رسید.موارد زیر ممکن است شما را در تشخیص و افتراق پیچ خوردگی از شکستگی کمک می کند.
۱) از مصدوم پرسید : (( آیا او می تواند روی قوزک آسیب دیده راه برود؟))
راه رفتن با قوزک آسیب دیده ممکن است باعث افزایش آسیب وارده به قوزک شود, ولی اگر مصدوم قادر به انجام این کار (راه رفتن ) نباشد به احتمال زیاد قوزک پا پیچ خورده است. اگر عضو, شکسته باشد مصدوم تمایلی به تحمل هیچ وزنی روی پای خود نخواهد داشت (ایستادن روی پا).
اگر مصدوم بیش از حالت عادی بتواند درد را تحمل کند و احساس خرد شدگی یا وجود شن ریزه در پا داشته باشد,به وجود یک شکستگی مظنون شوید.
۲) اگر مصدوم به پای سالمش مطمئن است و فکر می کند که می تواند به کمک آن از زمین بازی , خیابان یا هرجای دیگر خارج شودولی با این حال مچ پای وی نتواند تحمل تکانهاولرزشهای ناشی ازحرکت را داشته باشد, به شکستگی مشکوک شوید و مصدوم را به مرکز درمانی انتقال دهید.
۳) بعضی از مولفین اعتقاد دارند که داشتن احساس تهوع درست پس از آسیب دیدگی قوزک پا بیشتر نشان دهنده شکستگی است نه پیچ خوردگی.
۴) مشاهده شده است که پیچ خوردگیهای مچ پا تمایل دارند که فقط یک طرف پا را متورم سازند, در حالی که تورم هردو طرف پا با شکستگی همراه است.
▪ اقدامات و کمکهای اولیه
کلمه riceرا (به معنای تحت الفظی برنج) که اول حروف rest (استراحت دادن عضو), ice (بکار بردن یخ), compression (فشردن عضو), elevaation (بالا نگه داشتن عضو آسیب دیده) است به عنوان راهنما در برخورد با پیچ خوردگی به خاطر بسپارید.
ـ rest :rازعضوصدمه دیده استفاده نکنید و آن را در حالت استراحت قرار دهید.
ـ ice :i به کار بردن سرما روی قسمت آسیب دیده سبب انقباض عروق خونی می شود و کاهش خونریزی , تورم ودرد را به دنبال خواهد داشت. البته کیسه های یخ آماده , قوطی ها و کنسروهای غذای منجمد شده ی در دسترس مفید خواهند بوند. هر چه زودتر از سرما استفاده شود , برای مصدوم بهتر است.
سعی کنید به جای استفاده از یخهای قالبی از یخ شکسته شده استفاده نمائید زیرا یخ خرد شده شکل قسمت پیچ خورده را بهتر به خود می گیرد . یخ را مستقیما"روی پوست قرار ندهید, زیرا ممکن است باعث یخ زدگی عضو شود.
یک حوله یا دستمال را بین کیسه یخ و پوست قرار دهید استفاده کوتاه مدت از سرما باعث سردی بافتهای عمقی تر نمی شود و فقط دمای پوست را کاهش می دهد لذا استفاده از یخ باید برای حداقل ۳۰ تا ۲۰ دقیقه ادامه یابد . این عمل در ۲۴ ساعت اول پس از صدمه باید حدود ۳ بار تکرار شود.
اشتباه شایع , استفاده زود هنگام از گرماست . اگر از گرما خیلی زود استفاده شود , تورم و درد بیشتر خواهد شد. قبل از اینکه از گرما استفاده کنید, باید حداقل ۲۴ ساعت و بهتر است ۷۲ تا۴۸ ساعت از آسیب دیدگی گذشته باشد.
ـ compression : c قسمت آسیب دیده را با استفاده از باند کشی تحت فشار قرار دهید. تورم مانند یک خمیر چسبناکی است که می تواند در عرض چند ساعت مفصل را قفل کند.
برای جلوگیری از تورم, استفاده فوری از سرما و همچنین برای کاهش سرعت تورم تا حد ممکن استفاده از یک باند کش ضرورت دارد.بعضی مولفین اعتقاد دارندکه باندهای کشی درزمان استفاده, اغلب خیلی سفت بسته می شوند. بانداژ را خیلی سفت نبندید . انگشتان باید بطور متناوب از نظر تغییر رنگ و سردی پوست بررسی شوند تا نشان دهد که آیا بانداژخیلی سفت بسته شده است یا خیر. مقایسه انگشتان پای صدمه دیده باپای سالم نیز توصیه می شود. درد, احساس سوزن سوزن شدن,از دست دادن حس و فقدان نبضها نیز نشانگر وجود اختلال در جریان خون است.
در صورتی که هر یک از علائم و نشانه های فوق دیده شوند, باندکشی را شل نمائید . برای از بین بردن تورم می توانید از هر شئ نرم و انعطاف پذیر(مثل حوله و ملحفه ) استفاده کرده و آن را به شکل نعل اسب تا زده یا ببرید . این شئ نعل اسبی را دور بر آمدگی استخوان قوزک و روی سمت آسیب دیده بپیچید ,بطوریکه سمت انحنا دار رو به پایین باشد.

در صورت عدم درمان در در رفتگی ها ویا پیچ خوردگی ها عوارض بعدی ان ایجاد میگردد ازجمله از بین رفتن سطح صاف مفصل ودرد های متعاقب ان،در گیر شدن عروق موضعی ودر نتیجه نرسیدن خون به بافت های مجاور ومسایلی مانند سیانوزه شدن وسیاه شدن اندام وازبین رفتن بافت ومزمن شدن درد ها ودرمان سخت تر بهد از گذشتن زمان و...
مسایلی که در مورد خون بیان نمودید ایجاد نشده ودرست نمیباشد ولی باعث عدم جریان خون در بافت های موضع شده وتغذیه وخونرسانی به ان مختل میگردد.
موفق باشید