سازمان جهاني بهداشت در گزارش جديدي هشدار داد: چاقي در سطح جهاني به حد اپيدمي رسيده است. تازهترين آمارهاي منتشر شده از سوي اين سازمان نشان ميدهد؛ سالانه دست كم دو ميليون و 600 هزار نفر بر اثر چاقي يا اضافه وزن جان خود را از دست ميدهند.
به گفته كارشناسان؛ چاقي كه زماني بيماري كشورهاي ثروتمند و پردرآمد بود، امروزه در جوامع فقير و كم درآمد نيز شايع شده است.
در گزارش اين سازمان تاكيد شده است كه دولتها، شركاي بينالمللي، جوامع مدني، سازمانهاي غيردولتي و بخش خصوصي همگي نقش حياتي در زمينه پيشگيري از چاقي و اضافه وزن ايفا ميكنند.
به گفته متخصصان؛ چاقي در واقع به معناي تجمع بيش از حد يا غيرطبيعي چربي است كه سلامت را تهديد ميكند. شاخص توده بدني معمولترين شاخص است كه براي دستهبندي چاقي و اضافه وزن در افراد بالغ استفاده ميشود.
طبق استانداردهاي سازمان جهاني بهداشت، اگر شاخص توده بدني برابر با 25 يا بيش از آن باشد، فرد دچار اضافه وزن و اگر برابر با 30 يا بيش از 30 باشد، فرد مبتلا به چاقي است.
آمارها حاكي است؛ يك ميليارد فرد بزرگسال در جهان دچار اضافه وزن هستند كه در صورت عدم پيشگيري اين رقم به بيش از يك ميليارد و 500 ميليون نفر تا سال 2015 افزايش خواهد يافت. به علاوه در حال حاضر بيش از 300 ميليون نفر مبتلا به چاقي هستند. همچنين در جهان 42 ميليون كودك زير پنج سال گرفتار اضافه وزن هستند.
به گفته كارشناسان سازمان جهاني بهداشت؛ چاقي دوران كودكي يكي از مهمترين چالشهاي بهداشت عمومي در قرن بيست و يكم است.
كودكان مبتلا به اضافه وزن، بزرگسالان چاق در آينده هستند و قطعا بيشتر به ديابت و بيماريهاي قلبي و عروقي در سنين پايينتر مبتلا ميشوند كه اين به نوبه خود، خطر مرگ و مير زودهنگام و ناتواناييهاي جسمي را تشديد ميكند. به طور معمول، نرخ قربانيان چاقي در سراسر جهان بيشتر از قربانيان لاغري است.
در ادامه اين گزارش آمده است: 65 درصد از جمعيت جهان در كشوري زندگي ميكنند كه چاقي و اضافه وزن بيش از لاغري، جان مردم را ميگيرد و اين كشورها شامل تمام كشورهاي ثروتمند و بادرآمد متوسط ميشوند.
طبق آمار جهاني، 44 درصد از موارد ابتلا به ديابت، 23 درصد از موارد ابتلا به بيماري قلبي و هفت تا 41 درصد از موارد ابتلا به سرطانهاي خاص نتيجه چاقي و اضافه وزن هستند. براي هر فردي، چاقي معمولا نتيجه عدم تعادل بين كالري مصرفي و كالري سوخت شده است.
طبق پژوهشهاي پزشكي، صرف زياد مواد غذايي پر كالري بدون افزايش متناسب تحرك بدني منجر به افزايش ناسالم وزن ميشود. كاهش فعاليت جسمي نيز ميتواند منجر به عدم تعادل انرژي و در نتيجه افزايش وزن شود.
اين گزارش ميافزايد: فضاها و جوامع حمايت كننده در شكلگيري انتخابات صحيح مردم و در نتيجه پيشگيري از چاقي نقش اساسي دارند، اما درعين حال مسووليت پذيري فردي نيز ميتواند تاثير تمام و كمال در اين زمينه داشته باشد كه نمونه آن دنبال كردن يك الگوي زندگي سالم است.
سازمان جهاني بهداشت، به نوبه خود طيفي از سهامداران را كه نقش حياتي در ايجاد اين محيطهاي سالم ايفا ميكنند، بسيج كرده است و در اين برنامه ارائه رژيمهاي غذايي سالم با دسترسي آسان گنجانده شده است. كودكان نيز در اين ميان براي دستيابي به رژيم غذايي و فعاليت بدني صحيح، بدون شك تحت تاثير محيط اطرافشان هستند.
رشد اجتماعي و اقتصادي و همچنين خط مشيهايي در عرصههاي كشاورزي، حمل و نقل، برنامهريزي شهري، محيط زيست، آموزش، فراوري غذايي، توزيع و بازاريابي همگي فاكتورهايي هستند كه روي عادات تغذيهاي كودكان و همچنين الگوهاي فعاليت بدني آنها تاثيرگذار هستند.
كارشناسان سازمان جهاني بهداشت تاكيد دارند كه تغذيه سالم و صحيح در پيشگيري از چاقي نقش قابل ملاحظهاي دارد. مردم ميتوانند با رعايت چند نكته مهم اما ساده، خود را از چنگ معضل چاقي خلاص كنند. اين نكات شامل حفظ وزن سالم، محدود كردن مصرف چربيها و استفاده از چربيهاي اشباع نشده به جاي چربيهاي اشباع شده، افزايش مصرف ميوهها و سبزيجات، خشكبار و غلات سبوس دار و نيز محدود كردن مصرف قند و نمك هستند. مهمترين اقدام براي نگهداشتن بدن در وضعيت سلامتي، فعاليت جسمي منظم است. بر همين اساس، حداقل 30 دقيقه فعاليت بدني منظم و در حد متوسط يا سنگين در اغلب روزهاي هفته خطر، ابتلا به بيماريهاي قلبي ــ عروقي، ديابت، سرطان روده و سرطان سينه را كاهش ميدهد.
در پايان اين گزارش تاكيد شده است كه مقابله با اپيدمي جهاني چاقي، نيازمند اعمال يك روش چند بخشي، چند قانوني وابسته متناسب با فرهنگ مبتني بر جمعيت است.
انتهاي
به گزارش سرويس «بهداشت و درمان» خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)