25 سال از زماني كه رايانه روميزي با فايل‌ها و فولدرهايش به‌عنوان راهي براي فكر كردن در مورد آنچه در داخل يك رايانه شخصي مي‌گذرد معرفي شد، گذشته است.

وب گسترده جهاني راه‌هاي ديگر متصور شدن جريان اطلاعات را به ارمغان آورد. با حاكم شدن تلفن همراه، سمبل جديدي از نحوه سازماندهي، يافتن و استفاده از اطلاعات ظهور كرده است و در يك معنا، جديد اما همچنين به اندازه خود بشريت كهن است و آن سمبل هم نقشه است.

همچنانكه اين سمبل سلطه خود را گسترش مي‌دهد، روش رفتار كردن،‌ فكر كردن و يافتن راه در محيط پيرامون را تغيير خواهد داد. به فراخوري كه محققان و شركت‌ها فرا مي‌گيرند چگونه از تمامي اطلاعاتي كه تلفن‌ها مي‌توانند درباره مكان كاربر فراهم كنند، استفاده داشته باشند، مسائل حريم خصوصي جديدي ظهور خواهند كرد. ممكن است افراد از تلفن‌شان براي يافتن دوستان و رستوران‌ها استفاده كنند اما فرد ديگري هم مي‌تواند از تلفن آن‌ها براي يافتنشان و شناختن آن‌ها استفاده كند.

نقشه‌هاي ديجيتالي برروي تلفن‌هاي قابل حمل اكنون مي‌توانند نزديك‌ترين پمپ بنزين يا دستگاه خودپرداز را نشان دهند يا رستوران‌هاي نزديكي را كه آدرس آن‌ها در اينترنت ارسال شده يا مكان دوستان را مورد بازبيني قرار دهند. در جديدترين و بزرگترين مثال قدرت و چند منظوره، گوگل سيستم دوست‌يابي آگاه از مكاني به نام Latitude را در 27 كشور راه‌اندازي كرد.

سيستم جديد گوگل كه در ده‌ها سيستم تلفن همراه موجود است، به سادگي راهي است تا دوستان يكديگر را رديابي و ملاقات كنند، خانواده‌ها از يكديگر باخبر بمانند يا والدين با دانستن مكان فرزندانشان آرامش خاطر بيابند. اما همچنين اين سرويس معدن طلايي از اطلاعات جديد در مورد مكان‌هايي كه هر روز ميليون‌ها نفر به آن‌ها مسافرت مي‌كنند، ايجاد مي‌كند و هيچ شكي وجود ندارد كه گوگل و ديگران قصد بهره‌برداري از اين معدن را دارند.

از راه رسيدن رابط كاربري معروف به WIMP ـ براي ويندوز، آيكون‌ها، فهرست‌ها و نشانگر ـ در دهه 1980 در مكينتاش اپل و رايانه‌هاي مجهز به ويندوز مايكروسافت بود كه رايانه‌ها را شخصي ساخته و آن‌ها را فراتر از دنياي سرگرمي و تجارت برد.

اكنون بسياري از طراحان نرم‌افزار كه اين رابط كاربري را ايجاد كرده‌اند، اظهار مي‌كنند شاهد تغيير بزرگ مشابه در تلفن‌ها و نقشه‌ها هستند. در حقيقت نسل جديد تلفن‌هاي هوشمند مانند جي وان با نرم‌افزار آندرويد طراحي شده توسط گوگل و مجموعه تلفن‌هاي ژاپني اكنون با ترسيم تصوير محيط پيرامون كاربر - كه توسط دوربين تلفن همراه تهيه شده - برروي صفحه تلفن، حقيقت را افزايش مي‌دهند.

با اين نوع نقشه، مشاهده سه بعدي محيط پيرامون يك نفر از جمله فاصله اشيايي كه ممكن است با ساختمان‌هاي جلوي زمينه محو شده باشند، امكان‌پذيراست. تلفن‌هاي همراه مبتني بر نقشه، به سادگي نقشه‌هاي كاغذي را براي مبتديان به ابزار ديجيتالي تبديل مي‌كنند اما سيستم‌هاي آينده احتمالا مرزهاي بين نمايشگر و دنياي واقعي را محو خواهند كرد.

تلفن‌ها به طور فزاينده به كاربران امكان خواهند داد به تصوير آنچه كه در اطرافشان است نگاه بيندازند. ممكن است كاربر تحت احاطه آسمان خراش‌ها باشد اما نقشه مرجع لحظه‌اي داشته باشد كه مقصدش را نشان مي‌دهد و همچنان كه در لحظه پيش مي‌رود، چشم‌انداز را به وي نمايش مي‌دهد.

بخشي از آنچه عامل ظهور سرويس‌هاي مبتني بر نقشه بوده، پتانسيل بازاريابي وسيع تحليل الگوهاي مسافرت مصرف كنندگان بوده است. به‌عنوان مثال اكنون براي بازاريابان شناسايي كاربراني كه قصد خريد خودرو دارند امكانپذير است زيرا آن‌ها به فروشگاه‌هاي خودروي زيادي مراجعه كرده‌اند.

دنياي موبايل مبتني بر نقشه و آگاه از مكان، فكر كردن دوباره به برخي از مفاهيم اوليه حريم خصوصي را موجب مي‌شود. براي نسل قديمي‌تر، افشاي مكان دقيق آن‌ها به ارتشي از جاسوسان براي اهداف بازاريابي و تبليغاتي، نقض حريم خصوصي به شمار مي‌رود.

از سوي ديگر نسلي از كاربران تلفن‌هاي هوشمند وجود دارند كه در دهه 20 سالگي خود، با اشتراك گذاشتن خصوصي‌ترين جزئيات زندگيشان در فيس بوك و ماي اسپيس بزرگ شده‌اند و ديدگاه متفاوتي در اين زمينه دارند.

اكنون در آمريكا اكثريت كاربران تلفن همراه از اين دستگاه براي تنها يك قابليت استفاده مي‌كنند: مكالمه؛ طبق آمار موسسه پژوهش بازار M:Metrics در حدود 10 درصد از كاربران تلفن همراه از امكانات نقشه سود مي‌برند اما اين شمار در حال رشد است.

همچنين بررسي انجام گرفته از سوي موسسه پژوهش بازار LJS نشان داده 24 درصد از افراد مورد بررسي، در تلفن بعدي خود خواهان امكانات نقشه GPS هستند اما تنها 19 درصد يك اتصال اينترنت مي‌خواهند.

در ميان سازندگان تلفن همراه، نقشه بيش از همه از سوي نوكيا ـ بزرگترين سازنده گوشي جهان ـ به كار گرفته شده است. اين شركت نقشه‌هاي ديجيتالي 69 كشور جهان را به دست آورده و در حال ارايه آن به طراحاني است كه براي تلفن‌هاي همراه متمايل به نقشه و ناوبري نرم‌افزار طراحي مي‌كنند.

اين نقشه‌ها از بسياري از جهات شبيه تولكيت‌هايي هستند كه طراحان رايانه اوليه براي طراحي برنامه‌هاي ويندوز به برنامه نويسان دادند.

انتهاي پيام