واژه اگزما از زبان یونان باستان گرفته شده و معنی لغوي آن کورک و جوش‌های پوستی است. طبق آمار، یک نفر از هر 5کودک و همچنین یک نفر از 10 بزرگسال به این عارضه مبتلا می‌شوند. شما هم اگر چنين مشكلي داريد، خواندن اين مقاله را از دست ندهيد.

اگزما واكنش آلرژیك و حساسیتی در پوست است كه باعث خارش، خشكی، ترك خوردگي و پوسته ریزی و نقاط قرمز رنگ در پوست اندام‌ها می شود. اگزما يا درماتيت انواع مختلفي دارد، از درماتيت سرشتي گرفته تا تماسي اما علائم ظاهري آن نكته‌اي است كه در همه انواع آن تقريبا يكسان است. ابتدا به شكل خشكي، قرمزي، التهاب و سپس نقاط قرمزرنگ است كه گاهي هم ترشحاتي از آن خارج مي‌شود.

سپس با ادامه بيماري ممكن است پوست به شكل پوسته پوسته و دلمه بسته دربيايد اما امان از وقتي كه بيماري مزمن شود؛ آن وقت است كه پوست ضخيم شده و ممكن است تغيير رنگ هم بدهد. در برخی مواقع ممکن است پوست دچار خارش شدید شده و درد و خونریزی به همراه داشته باشد. خارش شدید ممكن است خواب آدم را هم به‌هم بزند.[بيشتر بدانيد]

زمستان؛ مقصر اصلي!
احتمالا شما هم زياد راجع به التهاب پوست، هنگام تماس دست با مواد شوينده يا گرد و خاك شنيده‌ايد اما چيزي كه شايد فكر نمي‌كنيد باعث خشكي پوست دست‌تان شده باشد، هواي زمستان است. هواي سردي كه حتي از تابستان هم خشك‌تر است. اين خشكي هوا به راحتي مي‌تواند علائم اگزما را شعله‌ور كند؛ البته فقط خشكي هوا نيست بلكه سرما، باد و كم‌شدن رطوبت دست به دست هم داده و در زمستان باعث تشديد بيماري‌هايي مثل اگزما مي‌شوند.

هواي گرم داخل منازل هم اين روند منفي را تشديد مي‌كند. برعكس، زماني که به منطقه‌اي شرجي و گرم مي‌رويد، پوست شما بدون نياز به مرطوب‌کننده، کاملا نرم خواهد بود و آن به اين خاطر است که رطوبت هواي اطراف، چربي روي پوست شما - که به‌طور طبيعي توليد مي‌شود- را حفظ مي‌کند و سلول‌هاي سطحي پوست آن را نرم و پوشيده نگه مي‌دارد؛ به طوري که چربي‌ها از بين نمي‌روند. اين همان كاري است كه براي درمان اگزما بايد انجام شود. جالب است بدانيد متخصصان پوست، بهترين راه درمان اين بيماري را پيشگيري مي‌دانند؛ كاري كه خيلي ارزان‌تر و ساده‌تر است.

گرم ولي نه داغ
در ماه‌هاي زمستان به افرادي كه پوستشان دچار اگزما شده، توصيه مي‌شود كه از آب داغ استفاده نكرده و براي استحمام و شستن ظروف از آب گرم يا ولرم استفاده كنند. اين افراد معمولا چربي طبيعي پوستشان را از دست داده‌اند و آب داغ هم به ازبين‌بردن بيشتر آن دامن زده و پوست را خشك‌تر مي‌كند؛ به طوري كه مستعد تحريك و التهاب مي‌شود. براي كم‌كردن خشكي پوست- علاوه بر كاهش استفاده از آب داغ- بايد دفعات حمام‌كردن را هم كمتر كنيد.

صابون را زمين بگذار
به جز مواقعي كه آلودگي پوست كاملا مشهود است، بهتر است از صابون استفاده نكرده و به آب خالي براي شستن دست اكتفا كنيد. متاسفانه كساني كه پوستشان در اثر التهاب مزمن، تيره و ضخيم شده، فكر مي‌كنند با شستن مكرر دست با آب داغ و صابون مي‌توانند آن را به حالت نرم و طبيعي خود برگردانند؛ درحالي كه همين شستن مكرر و بي‌علت با صابون- به‌خصوص صابون‌هاي محرك، معطر و قوي- اگزما را تشديد مي‌كند. بنابراين حتي اگر از صابون استفاده مي‌كنيد، سعي كنيد صابون‌هاي ملايم مخصوص پوست‌هاي حساس- كه عطر كمي داشته و به اصطلاح هايپو آلرژن هستند- را به‌كار ببريد.

دست‌هاي برهنه
حالا كه صابون و آب داغ را كنار گذاشتيد، چرا ليف حمام خود را كنار نمي‌گذاريد؟! مالش پوست دست‌ها با ليف هم اگزماي شما را تشديد مي‌كند. اين كار نه تنها باعث تحريك پوست شده بلكه چربي‌هاي ضروري پوست شما را هم از بين مي‌برد. پس در حمام تنها با دست خالي خود را بشوييد.

مرطوب‌كننده يادتان نرود
كسي كه مستعد اگزماست؛ يعني پوست خشكي دارد هر روز بايد آن را مرطوب كند. اما در زمستان- كه خشكي هوا بيش از فصول ديگر است- لازم است چندين بار در روز پوست خود را با نرم‌كننده‌ها، مرطوب كنيد. بهتر است بلافاصله بعد از شستن دست با آب، از كرم استفاده كنيد. اين‌كار باعث مي‌شود پوست شما ديرتر دچار خشكي شده و عوارض آن ديرتر به سراغتان بيايد؛ بنابراين هميشه در كيف خود يكي از اين كرم‌ها را داشته باشيد كه بتوانيد در محل كار و خارج از منزل هم جلوي خشكي پوست‌تان را بگيريد؛ البته يادتان باشد از لوسيون‌هايي كه حاوي آلفا هيدروكسي اسيد است، استفاده نكنيد چون براي پوستي كه دچار اگزماست، ضرر دارد.

پشم و نايلون هرگز!
ممكن است بعضي لباس‌ها براي پوست شما- كه مستعد اگزماست- محرك باشد؛ بنابر اين به‌خصوص در زمستان- كه بايد پوشش بيشتري داشته باشيد- لازم است از پوشيدن لباس‌هاي پشمي و الياف نايلوني- كه محرك هستند- خودداري كنيد يا دست‌كم زير آنها زيرپوش‌هاي نخي بپوشيد. گاهي حتي ممكن است لباس‌هاي نخي- كه با مواد شوينده معطر، شسته شده‌اند- پوست را دچار اگزما كنند؛ پس بهتر است براي شستن لباس‌هاي خود از اين مواد استفاده نكنيد.

دستكش يادت نره
يكي از بهترين راه‌هاي پيشگيري از اگزما، محافظت دست دربرابر سرما يا هر عاملي است كه آن را به‌وجود آورده. بنابراين در زمستان هم مانند وقتي كه با مواد شوينده كار مي‌كنيد، لازم است دستكش دست‌تان كنيد؛ البته بهتر است دستكش نخي بوده يا حداقل قسمت داخلي آن از جنس نخ باشد. علاوه بر اين، برای جلوگیری از خراشیدگی پوست، ناخن‌ها را كوتاه نگه دارید؛ با اين كار، حداقل مي‌توانيد از خراشيدن پوست هنگام خاراندن آن پيشگيري كنيد.

باز هم حساسيت!
با توجه به اينكه ممكن است افراد مبتلا به اگزما آلرژي يا حساسيت‌هاي ديگري هم داشته باشند، گاهي پزشك به آنها توصیه مي‌كند كه غذاهای حساسیت‌زا و تنقلات خوش آب و رنگ و ادويه‌دار را حذف كنند؛ در ضمن بهتر است هواي منزل خود را در زمستان با روشن‌كردن بخور يا كتري، مرطوب نگه داريد.

آفتاب سوزان زمستان!
مراقب پوست خود باشيد تا دچار آفتاب‌سوختگي نشويد. محققان متوجه شده‌اند كه آفتاب زمستان بيشتر از تابستان پوست را مي‌سوزاند، پس استفاده از ضدآفتاب‌هايي با SPF حداقل ۱۵ را فراموش نكنيد. در نهايت اگر هيچ‌كدام از اين روش‌هاي پيشگيرانه نتوانست شما را از شر اگزمايي كه هرسال زمستان درگيرش مي‌شويد نجات بدهد، مشكل را با پزشك خود درميان بگذاريد.