سلامت :آلرژي به شير گاو از قديمي ترين و شايع ترين آلرژي هاي غذايي است
خيليها بهار را فصل آلرژي ميدانند، از نظر متخصصان، آلرژي، نتيجه پاستوريزه شدن و بهداشت بسيار بالاست و به اين دليل است كه در كشورهاي پيشرفته روز به روز بر تعداد مبتلايان به اين عارضه افزوده ميشود. اما آلرژي فصلي را نبايد با آلرژي غذايي، اشتباه گرفت. با وجودي كه در هر دو آنها، ورود عامل آلرژيزا، سيستم ايمني بدن را تحريك ميكند، اما مكانيسم هر يك از آلرژيها در برابر مواد غذايي گوناگون، متفاوت است.
به واكنش نشان دادن بدن نسبت به برخي از تركيبات خارجي(در غذاها، تركيبات پروتئيني اين خاصيت را دارند) كه از محيط به بدن ميرسند، در اصطلاح آلرژي گفته ميشود. اين تركيبات خارجي ميتوانند گرد و غبار، گرد گلها، دارو و يا حتي برخي از مواد غذايي باشند كه بر حسب نوع ماده آلرژي زا نام هاي گوناگوني به خود ميگيرند.
شناسنامه انواع آلرژي
-1 آلرژي به شير گاو: اين آلرژي از قديمي ترين و شايع ترين حساسيتهاي غذايي است، به اين دليل توصيه ميشود كه تا 12 ماهگي به كودكان شير گاو داده نشود. آلرژي به شير گاو اغلب در كودكاني كه قبل از آمادگي دستگاه گوارششان، به آنها شير گاو داده شده و يا بزرگسالاني كه پس از مدتها دوباره شروع به خوردن شير ميكنند، ديده ميشود. به علاوه، مطالعات نشان داده است، دادن شير مادر از عوامل جلوگيريكننده در برابر بروز اين آلرژي است و كودكاني كه از شير مادر تغذيه كردهاند كمتر به اين بيماري مبتلا مي شوند. در اين نوع آلرژي با خوردن شير و يا هر نوع غذايي كه در آن شير وجود داشته باشد، علائم حساسيت،كودكرا ميآزارد.
از شايعترين علائم ميتوان به درد شكم، اسهال شديد، نفخ و در برخي موارد يبوست و حتي ادم و كهير اشاره كرد. در موارد شديد اين آلرژي، افراد با خوردن پنير، بستني، دوغ و حتي كره نيز دچار مشكل ميشوند، حتي شكلاتهاي شيري و يا پودرهاي شيري كه به قهوه نيز اضافه ميشود، آنها را دچار مشكل ميكند. به علاوه چون شير منبع بسيار خوب كلسيم و ويتامين D محسوب ميشود و اين بيماران اجازه مصرف اين ماده غذايي را ندارند، از اين رو توصيه ميشود كه از ساير منابع غذايي اين مواد مغذي نظير كلم بروكلي، سويا و اسفناج استفاده كنند تا كمبود آنها مشكلات مضاعفي را برايشان به بار نياورد. مراقبت از بچههايي كه دچار اين عارضه هستند، بسيار مشكل است، به خصوص در رستورانها. مادران بايد بدانند كه در غذاهاي ايتاليايي پنير پارميزان (پرمصرفترين پنير در غذاهاي ايتاليايي) بيشترين علائم آلرژيكي را ايجاد ميكند، در غذاهاي چيني براي آماده كردن سسهايشان از لاكتوز(يكي از عوامل حساسيت موجود در شير) استفاده ميكنند و مكزيكيها از انواع پنير براي تهيه غذاهايشان به كار برده و خوردن آنها براي اين بچهها ميتواند مشكلساز باشد.
-2 آلرژي به تخم مرغ: آلرژي به تخم مرغ نيز بعد از آلرژي به شير گاو يكي از شايعترينها به حساب ميآيد كه در دوران كودكي بيشتر بروز ميكند.
از اين رو، متخصصان تغذيه در شروع غذاي تكميلي جداً توصيه ميكنند، به كودكان زير يك سال تخم مرغ داده نشود. اين آلرژي با خوردن سفيده تخممرغ شدت پيدا ميكند. علائم آن گاهي خفيف و در برخي مواقع شديد است. اين عوارض در صورت خفيف بودن در پوست (به شكل اگزما) و دستگاه گوارش ديده ميشود اما اگر حاد باشد به طور آني است. مبتلايان به اين آلرژي نيز بايد از خوردن تخم مرغ به طور جدي اجتناب كنند. اما تشخيص مواد غذايي كه در آنها تخم مرغ به كار رفته، بسيار مشكل است. مبتلايان و خانوادههاي آنها بايد بدانند كه در مواد غذايي نظير سس مايونز، ماكاروني، انواع شيرينيها و حتي رشته فرنگي نيز تخم مرغ وجود دارد و اين بيماران بايد از خوردن آنها نيز اجتناب كنند.
-3 آلرژي به سويا: آلرژي سويا بيشتر از سنين نوزادي آغاز شده و حتي جمعيت كودكان نوپا را نيز شامل ميشود اما به ندرت در بزرگسالان ديده ميشود. در صورت ابتلا به اين بيماري، كودك دچار اگزما، كهير، تهوع، آسم، كوتاه شدن نفسها، ضعف، خستگي و افت فشار خون ميشود. از آنجايي كه اين بيماران نبايد از سويا و ساير فرآوردههايي كه در آنها سويا وجود دارد، استفاده كنند، تشخيص غذاهايي كه در تهيه شان سويا به كار رفته است، يكي از مشكلات خانوادههاي آنهاست. بايد به خاطر داشت كه مصرف سس سويا، شير سويا، سوياي بوداده و حتي انواع شير خشك نيز موجب بروز علائم آلرژيكي ميشود. جالب است بدانيد كه در 60 درصد فرآوردههاي گوشتي، سويا وجود دارد و خوردن آنها ميتواند علائم آلرژيكي را به بار آورد، به اين دليل بايد در خوردن همه مواد غذايي دقت لازم را داشت.
اغلب افرادي كه از آلرژي به سويا رنج ميبرند ممكن است نسبت به حبوباتي نظير انواع لوبيا، عدس و حتي لپه واكنش نشان دهند، بنابراين گاهي خوردن انواع حبوبات نيز برايشان ممنوع ميشود.
-4 آلرژي به مغزها: تا به حال شنيدهايد كه مغزها نيزميتوانند ايجاد آلرژي كنند؟ مطالعات نشان دادهاند كه مصرف بادام، فندق و گردو نيز ميتواند موجب بروز علائم حساسيت شود. بنابراين مصرف همه فرآوردههايي كه در آنها از مغز ها استفاده شده به هيچ عنوان توصيه نميشود. به اين دليل است كه امروزه پزشكان دادن حريره بادام را در شروع تغذيه تكميلي توصيه نميكنند. در ميان مغزها از مهمترين و شايعترين آلرژيها ميتوان به حساسيت به بادام زميني اشاره كرد كه اغلب شديدترين عوارض آلرژي را به همراه دارد كه ميتواند منجر به مرگ شود. در افراد مبتلا به اين آلرژيها خوردن شيرينيها، شكلاتها و غذاهايي كه در تهيه آنها از اين نوع مغزها استفاده كردهاند، به هيچ عنوان توصيه نميشود. جالب است بدانيد كه روغن گرفته شده از اين مغزها نيز ميتواند در افراد حساستر مشكلساز باشد.
-5 آلرژي به گندم: بسياري از بچهها با خوردن نان گندم دچار دلدرد شده و يا كهير و دانههاي قرمزرنگي بر روي پوستشان ايجاد ميشود كه اينها همه نشانههايي از آلرژي است . اين بچه ها به گندم آلرژي دارند و براي جلوگيري از بروز اين علائم مصرف ساير آردها به جاي آرد گندم به آنها توصيه ميشود. به طور مثال، مصرف آرد سويا، آرد برنج سفيد و آرد برنج قهوهاي و آرد بادام.
-6 و غيره...: علاوه بر آلرژيهاي نام برده، آلرژي به ماهي، ميگو، صدف و خرچنگ نيز از ديگر انواع حساسيتها هستند كه ميتوانند مشكلساز شوند. از آنجايي كه پروتئينهاي موجود در انواع گوناگون ماهي به هم بسيار شباهت دارند از اين رو در صورت بروز هر گونه نشانهاي از آلرژي بايد از مصرف همه ماهيها نيز خودداري كرد. به اين دليل متخصصان اعلام ميكنند آنها حتي در رستورانها در خوردن مواد غذايي سرخ شده نيز دقت كنند زيرا در يك رستوران ممكن است آشپز در يك ظرف بعد از سرخ كردن ماهي و يا ميگو، مرغ را نيز سرخ كند و براي شما كه به ماهي آلرژي داريد، بياورد وهمين مي تواند مشكل ساز باشد. در ميان ميوهها، كيوي از آلرژيزاترين ميوههاست كه ميتواند در بچههاي زير 5 سال ايجاد حساسيت كند كه در سالهاي اخير بر تعداد مبتلايان نيز افزوده شده است. محققان دليل افزايش ابتلا به اين آلرژي را محبوبيت كيوي در اين گروه سني ميدانند.
علاوه بر همه اينها، بسياري افراد نسبت به تركيبات سولفيتي كه به عنوان مواد محافظتكننده اضافه ميشود، حساسيت نشان ميدهند. اين تركيبات به همه فرآورده هاي كنسرو شده، مرباها، آبميوههاي آماده و حتي آب سبزيجات، چاي و سيبزميني آماده نيز افزوده ميشود كه در صورت حساسيت نبايد از آنها ميل كنيد.