هموطن-چقدر اهل خنده و شادي و حتي قهقهه هستيد؟ خط خنده در صورت شما عميقتر است يا خط اخم؟ متاسفانه خيلي از مردم ما گريه را براي مردها و خنده را براي خانمها زشت و ناپسند قلمداد ميكنند و براساس ارزشهاي آنها اين موهبت الهي براي هر كدام از اين گروهها مغاير با شان و متانت آنهاست. اين در حالي است كه در تمام اديان و از جمله دين اسلام همواره انسانها به شادي و خنده توصيه شدهاند و اثرات مثبت گريه و خنده بارها توسط پزشكان مورد تاكيد قرار گرفته است.
خنده و سلامتي
روانشناسان معتقدند؛ خنده از ابتداي تولد داراي نقش ارتباطي و اجتماعي است. هنگاميكه نوزاد ميخندد، مادر سرشار از محبت ميشود و خدمات بيشائبه خود را نثار او ميكند، اين در حالي است كه اين خنده براي خود نوزاد بيمفهوم است. وقتي كودك بزرگتر ميشود، كمكم رضايت خود را با خنده ابراز ميكند و اين خنده مانند پاداشي ارزشمند براي مادر تلقي شده و باعث ميشود مراقبت سخت و خستهكننده از كودك خود را ادامه دهد.
خنده در سنين بزرگسالي تظاهري از احساس رضايت و شادي در افراد است و باعث آزاد شدن تنشهاي نهفته دروني در انسان ميشود و تاثير آرامشبخش و تسكيندهنده دارد، به همين دليل افرادي كه حس طنز قويتري دارند، از شادماني و سلامت رواني بيشتري برخوردار هستند. عواطف و هيجانات در مغز انسان بهوسيله نيمكره راست ادراك و ابراز ميشود و نيمكره چپ به منطق و استدلال مرتبط است. بررسيهاي علمي نشان ميدهد، محركهاي خندهآور و طنزآميز توسط نيمكره راست مغز دريافت ميشوند و فعال شدن نيمكره راست بهوسيله خنده طبيعي، انرژي رواني را به جريان انداخته، پرخاشگري را دفع ميكند و تقريبا ميزان فشار عصبي و يا استرس را (كه عامل بسياري از بيماريهاست) به صفر ميرساند. بهعبارت ديگر خنده روي واسطههاي عصبي و هورمونها تاثير مثبت ميگذارد.
اين درحالياست كه افسردگي باعث ضعف دفاعي بدن ميشود بهنحوي كه بدن انسان در برابر بيماريهاي عفوني و ويروسي ضعيف ميشود (به طور مثال دائم دچار سرماخوردگي ميشود). دستگاه دفاعي بدن افراد افسرده نميتواند سلولهاي سرطاني را از بين ببرد و اين افراد به ميزان بيشتري در برابر خطر سرطان قرار خواهند داشت.
حتما شما هم شنيدهايد كه ميگويند «بخند تا دنيا بهرويت بخندد». اين ضربالمثل مانند بسياري از ضربالمثلهاي ديگر راهي است بهسوي زندگي بهتر انسان. بهطور حتم يك انسان اخمو و عبوس در تمام مراحل زندگي خود با اقبالهاي كمتر نسبت به يك انسان شاد و سرزنده روبهرو خواهدبود. اگرچه لبخند ريز گوشه لب و روي باز كمك زيادي در برخوردهاي موفق اجتماعي خواهد داشت اما بد نيست بدانيد گاهي لازم است به جاي يك لبخند زيباي كوچك، قهقهه بزنيد و از ته دل بخنديد. خندهها و قهقهههاي چند دقيقهاي از تهدل، روزانه به اندازه ورزش قايقراني و پاروزني بر سلامت جسم و روح شما تاثير ميگذارند. با خنده فعاليت قلب و عروق بهتر ميشود، امواج مغزي تغيير شكل پيدا كرده و در نتيجه احساس درد در بيماران كاهش پيدا ميكند. «خنده بر هر درد بيدرماني دواست» اگر ادعا كنيم اين جمله بدون اغراق درست است، شايد كمي مبالغه كردهباشيم اما تحقيقات حاكي از آناست كه نشاط و خنده، فعاليت سلولهاي كشنده را ميكاهد و با خنده واقعي، بدن در مقابل بيماريها مقاومتر ميشود.
يك روانشناس در اين مورد ميگويد: شوخيها و خندهها روشهاي صادقانه بيان عواطف انساني هستند. نگرش مثبت و منفي انسانها ميتواند در لبخند زدن و نشاط هميشگي زندگي و سرزندگي آنان تاثير عميقي داشتهباشد. هنگام خنديدن هورمونهاي شاديآور در بدن ترشح ميشود. اندورفين هورموني است كه وقتي ما شاد هستيم و ميخنديم در بدن ما ترشح ميشود و باعث آرامش و افزايش تحمل درد ميشود.
امروزه خنده درماني يكي از روشهاي موثر درماني ثبت شدهاست. بيماران افسرده و كسانيكه ديد منفي در زندگي دارند با خندهدرماني ميتوانند روحيه قويتر و پراميدي به زندگي پيداكنند.
پوشش عروق خوني بعد از ديدن يك فيلم خندهدار تا ميزان قابل توجهي منبسط ميشود و مقداري از مواد شيميايي كه براي بدن مفيد هستند، آزاد ميشوند. اين مواد التهاب و بسياري از واكنشهاي مضر را كاهش ميدهند. درحاليكه در هنگام انقباض پوشش عروقي مقداري از هورمونهاي استرس مانند كورتيزول آزاد ميشوند كه در درازمدت اثرات قلبي و عروقي مخربي براي بدن دارند.
تاكنون وقتي در حال خنده هستيد خود را در آينه ديدهايد؟ تمام صورت شما منبسط ميشود و همين امر باعث شده خنده را نوعي ورزش صورت بدانند. خنديدن نهتنها ورزش صورت است بلكه ديافراگم، ماهيچههاي شكم و ششها هم هنگام خنده فعال ميشوند. خنده هيجاني باعث ميشود، ششها پر از هوا شوند و اكسيژنگيري بهتر انجام شود و ضربان قلب هم افزايش پيداكرده، خونرساني به بدن بهتر انجام شود.
باشگاه خنده
با وجود تمام محاسن ارزشمند خنده ميببينيم كه هر اندازه دانشمندان با پيشرفت علم دريچههاي تازهتري از تاثيرات مثبت خنده را روي جسم و روان انسانها كشف ميكنند، مردم هر روز در اين زندگي ماشيني بيش از پيش با خنده بيگانه ميشوند و چهرههاي عبوس و گرفته بيشتر از قبل جاي خود را به خندههاي واقعي ميدهند. دليل رنگ باختن خنده در زندگيهاي امروز شايد از بين رفتن انگيزه و احساس نياز مردم به آن باشد. شايد بسياري از مردم بگويند «خنده هم دلخوش ميخواهد» و يا معتقد باشند «بدون دليل كه نميشود خنديد».
درست است خنده هم مانند ورزش كردن نياز به انگيزه دارد. بهراستي چرا مردم ورزش ميكنند؟ انگيزه بيشتر مردم براي ورزش ناشي از دانش آنها به اثرات مثبت ورزش روي جسم و روح است. در واقع مردم احساس ميكنند كه براي حفظ سلامتي خود به ورزش كردن احتياج دارند و همين نياز و آگاهي، انگيزه آنها را قويتر ميكند و آنها به باشگاههاي ورزشي ميروند. شايد جالب باشد بدانيد در تمام دنيا باشگاههايي تحت عنوان: «باشگاههاي خنده» دائر شده است تا مردم بتوانند براي خنديدن به آنجا بروند.
ايده تاسيس باشگاه خنده نخستين بار توسط يك پزشك هندي به نام «مادان كارتاريا» مطرح شد. او اولين كسي بود كه نخستين باشگاه خنده را در سال 1995 در پاركي نزديك منزلش در بمبئي راه انداخت. مادان كارتاريا كار خود را با شركت 4 نفر آغاز كرد اما خيلي زود از اين باشگاهها استقبال شد و در سرتاسر هند و سپس در تمام دنيا باشگاههاي خنده يكي پس از ديگري دائر شدند. اگر شما هم جزو كساني هستيد كه مدتهاست با خنده قهر كردهاند، زودتر تصميم بگيريد و سعي كنيد به شكل ممكن خودتان را وادار به خنديدن بكنيد حتي اگر مجبور شديد ميتوانيد سري به اين باشگاهها بزنيد.
