جام جم آنلاين: خيليها بازيگري در سينما را دوست دارند و آرزويشان اين است كه روزي جلوي دوربين يك كارگردان سينما ظاهر شوند و هر طور شده، استعدادشان را در اين زمينه به نمايش بگذارند.
خيلي از اين آرزوها و اميدها، لابهلاي شتاب روزمرگي خاك ميخورند و به جايي كه بايد، نميرسند، اما خيليهاي ديگر ميكوشند از هر طريقي شده به اين «قلعه آرزوها» ورود پيدا كنند.
بعضيها پشت فرمان اتومبيل توسط يك كارگردان كشف ميشوند و يكباره ميشوند استعداد و نبوغي در عالم بازيگري ما و خيليهاي ديگر هم ميكوشند از طريق كارگاههاي آموزش بازيگري، اين قفل را باز كنند كه كم و بيش اينها موفقتر و اسم و رسمدارترند.
بعضيهاي ديگر هم كه اساسا بازيگر به دنيا ميآيند. درواقع آنها حتي اگر هم نخواهند بازيگر ميشوند، وقتي يك نفر در يك خانواده بازيگر رشد كند، طبيعي است يكي از گزينههاي شغل آيندهاش همين بازيگري باشد. به هر حال بازيگر سينما شدن حاشيههاي خودش را دارد و اتفاقا همين حاشيهها، بازيگري در سينما را همرديف جذابيت، شهرت، زندگي راحت وگاهي پر دردسر قرار داده است.
در واقع، عالم بازيگري هميشه جذابيتهاي خودش را داشته است، اما اين روزها به دليل ديگري جنجالآفرين شده و آن حضور بازيگراني است كه با پرداخت پول، «نقش» ميخرند، نكتهاي كه سرانجام باعث شد معاون جديد سينمايي وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در برابر آن موضع بگيرد.
جواد شمقدري درباره ورود بازيگراني كه با پشتوانه مالي و زد و بند وارد عرصه بازيگري ميشوند گفته است: فيلمسازي كار آزادي است و كارگردانان و تهيهكنندگان هستند كه بازيگر فيلمهاي خود را انتخاب ميكنند، لذا ما محدوديتي نميتوانيم ايجاد كنيم، اما ميتوانيم با كمك انجمن بازيگران، راهكارهاي منطقي اين كار را بيابيم.
اين صحبتهاي معاونت سينمايي به مذاق رئيس انجمن بازيگران سينماي ايران هم خوش آمده است. او در گفتگو با ايسنا با توضيح اينكه آماده مذاكره و ارائه راهحل در اين زمينه هستيم، تصريح كرده است: ما در شوراي مركزي انجمن بازيگران، نظراتي داريم و اميدواريم بتوانيم آنها را در ميان بگذاريم تا زودتر به قوانيني براي مقابله با اين معضل برسيم.
داوود رشيدي اضافه كرده است: ما به دنبال آن هستيم كه هم تهيهكنندگان و هم بازيگران حرفهاي به حقشان برسند. متاسفانه امروز نقشها به كساني داده ميشود كه اصلا لياقت آن را ندارند و در مقابل، بازيگران حرفهاي بيكار ماندهاند.
صحبتهاي داوود رشيدي ناظر بر اين مهم است كه بازيگري در كشور ما برخلاف آنچه بيشتر تصور ميشد، بجز استعداد، حول محورهاي ديگري هم ميچرخد.
خريدن نقش اگرچه ممكن است يك موضوع امروزي و مخصوص به زمان حال نباشد اما اين روزها رسانهاي شده است.
تحصيلكردهها را دريابيد
ابوالفضل جليلي، كارگردان شناخته شده سينماي ايران نيز «خريد نقش» را يكي از چندين معضل بزرگ سينماي ايران ميداند و ميگويد: من خودم چندين بازيگر با استعداد و تحصيلكرده را ميشناسم كه به دليل اينكه نتوانستند يا نميخواستند ارتباطات آنچناني با سازندگان فيلمها برقرار كنند، بعد از چند سال بيكاري در شغل ديگري مشغول شدند.
به نظر من، بازيگران تحصيلكرده و كاركشته بايد سازماندهي شوند تا در صورت نياز به ايفاي يك نقش، در درجه اول از اين افراد استفاده شود. در حال حاضر يك سري آدم پولدار ميآيند و با خريد نقشهاي مهم، يكشبه سوپراستار ميشوند و اين در آينده، لطمه بزرگي به هنر بازيگري ما خواهد زد.
فرزاد موتمن، كارگرداني كه هماينك فيلم صداها را به پرده سينما دارد با اشاره به اينكه خريدن نقش توسط بازيگران، 3 بار به خود او پيشنهاد شده به فارس گفته است: تا وقتي سرمايهداران و آدمهاي غيرحرفهاي اين گونه دوروبر سينما حضور دارند، نقش خريدن هم وجود دارد.
او در ادامه به خاطرهاي اشاره كرده وميگويد: يك بار آدم بسيار متمولي كه معدندار بود، به من گفت پول ميدهم و تو از من در فيلمت استفاده كن. من به او گفتم من اين كار را نميكنم؛ اما حاضرم برايت يك معلم بگيرم كه بعد از آموختن بازيگري و بعد از 2 سال كه بازيگري را ياد گرفتي، در فيلم من بازي كني؛ اما اگر ميخواهي در سينما حضور داشته باشي، بيا در فيلم سرمايهگذاري كن كه قبول نكرد.با وجود اين بعضي بازيگران توانستهاند با پرداخت پول وارد سينما شوند و كم و بيش هم دوام بياورند و در اين ميان، نقش واسطهها خيلي مهم است؛ كساني كه يكپاي بروز چنين عارضهاي در سينماي ما هستند و همچنان نقش فعالي در اين كار هنري دارند.
بازيگر كم داريم
جواد افشار، سازنده فيلم سينمايي كلبه كه چندي پيش بر پرده سينماها بود، همين ديروز كار تصويربرداري تلهفيلم «همان نور معروف» را به پايان رسانده. او به پديده «خريدن نقش» از منظر ديگري نگاه ميكند: اساسا بازيگر خوب كم داريم. ما الان در حال پيشتوليد فيلم سينمايي دختران بيوه هستيم ولي بيشتر از 5 عنوان اسم براي نقشها نتوانستيم كانديد كنيم. چون يا بازيگران ديگر سر كار هستند يا به دلايل ديگري نميتوانيم از آنها استفاده كنيم. اين نشان ميدهد كه سينماي ما از نظر بازيگر نقش جوان چه دخترو چه پسر فقير است. وقتي چنين اتفاقي ميافتد يعني زماني كه تقاضا زياد است و عرضه كم، طبيعي است كه راه براي ورود عدهاي به عالم بازيگري از مسير غيرمعمول باز ميشود.
به هر رو نميتوان منكر جذابيتهاي فوقالعاده بازيگري براي جوانان شد اما ظاهرا مثل همه كارهاي ديگر بايد از راه درست و اصولي به اين حرفه وارد شد تا يك كار فرهنگي هنري به چيزي ضدخودش تبديل نشود.