معمولاً قبل از اعلام خبر طلاق خانواده ها دوره ای پر تنش را پشت سر می گذارند. به همین خاطر حتی اگر بچه ها به طور دقیق و جدی در جریان تصمیم والدین خود قرار نگرفته باشند احساس می كنند كه وضعیت خانوادگی كاملاً به هم ریخته و از این موضوع به شدت رنج می برند. بنابراین كارشناسان مسائل خانوادگی توصیه می كنند پدر و مادر قبل از جدایی باید همه چیز را به صورت كامل برای فرزندان تشریح كنند. بهترین حالت هم این است كه بچه ها و پدر و مادر دور هم جمع شوند و سپس درباره دلایل جدایی صحبت شود.

*آینده را روشن كنید

به اعتقاد كارشناسان، فرزندان از دوران كودكی تا رشد همواره به ثبات نیاز دارند. از آنجا كه طلاق، عادات زندگی شان را به شدت تغییر می دهد والدین باید زندگی روزانه آنها را در آینده تا جایی كه ممكن است برایشان شفاف كنند. باید با كودكان درباره جنبه های گوناگون و ملموس زندگی صحبت كرد: اتاقی كه او در آینده خواهد داشت، مدرسه ای كه خواهد رفت و ... همچنین توضیح زمان نوبتی بودن او با پدر و مادرش نیز مهم است. كودك باید بداند چه زمانی با پدرش خواهد بود و چه زمانی با مادرش. در این میان پدر و مادر نباید مناسبت های گوناگون را هم فراموش كنند. بنابراین باید برای فرزندان توضیح دهند كه پس از طلاق والدین، مراسم تولد، میهمانی رفتن و حضور در محافل مختلف خانوادگی و اجتماعی چطور خواهد بود. به خاطر داشته باشید كه این مناسبت ها برای كودك بسیار اهمیت دارند. در بچه های بزرگ تر و بویژه نوجوانان وضعیت اندكی متفاوت است. همه چیز به روابط بچه ها و والدین بستگی دارد و معمولاً بچه ها خود تصمیم می گیرند كه با پدر باشند یا با مادر. اما درباره آنها نیز طلاق به معنای این نیست كه دیگر قاعده وقانونی برایشان وجود نخواهد داشت. طبیعی است كه یك نوجوان از اختیارات بیشتری برای انتخاب شخصی كه با او زندگی كند (پدر یا مادر) برخوردار است. اما حواس تان باشد كه انتخاب او براساس آسانگیری والدین و رفتن نزد آن شخصی كه سهل گیر و سهل انگار تر است، نباشد.

* پدر و مادر از یكدیگر با احترام یاد كنند

گاهی اوقات اختلاف بین والدین به حدی است كه هیچ نوع بخشش و گذشتی از خود نشان نمی دهند.این خصومت و كینه می تواند نخستین اقدام ها برای آماده كردن بچه ها و توضیح و درك مسائل را برای آنها بسیار دشوار و پیچیده كند. پس بهترین كار این است كه پدر و مادر در برابر بچه ها از یكدیگر بدگویی و انتقاد نكنند و اطرافیان نیز به هیچ عنوان اجازه بدگویی از پدر و مادر نداشته باشند.
از سوی دیگر باید توجه داشت كار مهمی كه انجام آن همیشه ساده نیست این است كه سعی كنیم مرد و زن را از نقش پدر و مادر بودن شان متمایز كنیم. مرد یا زن ممكن است اشتباهاتی دربرابر یك فرد بزرگسال دیگر داشته باشند، اما باید نقش پدر و مادری او را محترم شمرد. چرا كه او همچنان می تواند پدر یا مادری خوب برای فرزندان باشد. طبیعی است كه وقتی روند طلاق به راحتی پیش نمی رود و با مشكلاتی همراه است فرد، همسر خود را به باد انتقاد می گیرد. حال آن كه توصیه می شود سعی كنید مشكلات تان را با دوستان خود در میان بگذارید و نه با فرزندان تان. گاهی اوقات رعایت كردن این موضوع بسیار دشوار است، اما پدر و مادر حتی اگر می خواهند زندگی خود را با زن و مرد دیگری آغاز كنند باید نشان دهند كه بچه ها همچنان محور زندگی آنها هستند و این موضوع را نه فقط در كلام، بلكه باید در عمل نیز ابراز دارند و نشان دهند عوامل بسیار محكم عاشقانه در رفتار آنها نیز وجود دارد.

*تأثیر منفی طلاق بر تحصیلات

مطالعات نشان می دهد جدایی والدین تأثیرات بسیار زیانبار و مختلفی برای بچه ها به ویژه در زمینه تحصیل آنها دارد. از سه دهه گذشته آمار طلاق در دنیا همواره رو به افزایش بوده است. در این میان كودكان نیز از این تغییرات در امان نبوده و متأسفانه خیلی بیشتر از آن چیزی كه تصور می شود آسیب دیده و می بینند.
از این رو جدایی والدین تا قبل از رسیدن بچه ها به سن قانونی، بین ۶ ماه تا یك سال تحصیلی به آنها لطمه می زند.
مطالعات نشان می دهد در خانواده های مرفه وتحصیلكرده، طلاق والدین آمار مردود شدن بچه ها در امتحانات پایانی سال را بیش از دو برابر افزایش می دهد.
در خانواده های كارگری و بویژه خانواده هایی كه مادر خانواده سواد ندارد، از هر دو بچه یك نفر ترك تحصیل می كند. همچنین در این خانواده ها فقط ۳ درصد بچه ها به دانشگاه می روند.
در خانواده های كارمندی كه مادری با سواد حضور دارد ۲۲ درصد بچه های طلاق قبل از دریافت دیپلم مدرسه را ترك می كنند كه این رقم در خانواده های منسجم ۱۱ درصد است.
البته هنوز به دقت مشخص نیست كه آیا این شكست های تحصیلی ناشی از جدایی والدین و ضربه ناشی از طلاق است یا جو خانوادگی متشنج پیش از جدایی، اما به هر حال آنچه مسلم است طلاق موضوعی صرفاً مربوط به بزرگ ترها نیست و همیشه فرزندان را نیز به شدت تحت تأثیر قرار می دهد كه باید به این موضوع ها نیز توجه جدی داشت.

روزنامه ایران