نگارنده اين كتاب در فواصل بحث به تاثير مكتب افلاطوني، نوافلاطوني و ارسطويي اشاره كرده و تاكيد مي‌كند كه مفهوم محبت نزد مسلمانان ضمن در برداشتن اختصاصاتي چند در نهايت به‌واسطه ابن سينا و اخوان الصفا به يونان باز مي‌گردد. البته نبايد فراموش كرد كه تشابه آراي اسلامي با آراي افلاطوني و نوافلاطوني دليل تقليل مطلق نيست و مسلمانان با تاثيرپذيري از نحله‌هاي فكري مختلف به غناي تفكرات و نظريات اصيل و نوظهور خويش افزوده‌اند.

هدف نويسنده در اين اثر، بررسي نظريات 2 نفر از صوفيان، ابوحامد محمد ابن محمد غزالي و عبدالرحمن ابن محمد انصاري معروف به ابن دباغ در باب عشق الهي است.

غزالي و ابن دباغ هر دو بر خلاف عالمان نخستين، نظريات كاملي در باب عشق الهي ارائه كرده‌اند و از اين رو نويسنده، اين دو عالم را برگزيده و ديدگاه‌هايشان را مورد بررسي قرار داده است. به رغم تاثير قابل ملاحظه‌اي كه غزالي بر ابن دباغ گذاشته است، ابن دباغ در نظريه صوفيانه‌اش در باب عشق الهي در برخي ويژگي‌ها و اوصاف اصلي با غزالي فرق دارد. بخش اول مقدمه‌اي دارد كه دربرگيرنده مباحثي از جمله عشق در فلسفه يونان، عشق در يهوديت، عشق در مسيحيت و اسلام است، اين بخش مقدم بر مبحث غزالي و ابن دباغ است و از اين‌رو عشق مقدس در اسلام آن‌گونه كه در قرآن، حديث، الهيات، فلسفه و عرفان پديدار مي‌شود با ژرفاي بيشتري مورد بحث و تحقيق قرار مي‌گيرد.

نويسنده در مبحث عشق در اسلام، عشق را در قرآن و حديث، كلام، فلسفه و عرفان مورد بررسي قرار مي‌دهد.

«نظريه غزالي در باب عشق الهي در كتاب المحبه» عنوان بخش دوم اين كتاب است كه نويسنده به تعريف اصول و اسباب محبت پرداخته است و راه‌هاي محبت به خداوند و نشانه‌هاي آن را شرح داده و محبت خداوند به انسان را مورد بررسي قرار مي‌دهد. نويسنده در بخش سوم ديدگاه ابن دباغ در باب محبت را ارزيابي مي‌كند و به تعريف محبت، فيض در محبت به خداوند، كمال، زيبايي، لذت، سنخيت به عنوان سبب محبت، تقسيم‌بندي محبت، اقسام محبان، مقدمات و احوال محبان و ارتباط ميان احوال پرداخته است.

مريم لباف‌زادي